Medycyna estetyczna potrzebuje regulacji prawnych

Zabiegi z zakresu medycyny estetycznej, choć coraz bardziej popularne i stosunkowo bezpieczne, są świadczeniami zdrowotnymi i nie mogą być wykonywane przez każdego – uważają Polskie Towarzystwo Medycyny Estetycznej i Anti-Aging oraz Naczelna Rada Lekarska, które od dawna chcą, by uregulować kwestie związane z uprawnieniami do wykonywania tego typu procedur. Na apel tych organizacji odpowiedziało Ministerstwo Zdrowia, zapowiadając regulacje z zakresu świadczeń medycyny estetycznej.

Medycyna estetyczna jest w Polsce coraz popularniejsza – przyciąga kolejnych pacjentów obietnicą poprawy wyglądu i odmłodzenia bez dużych kosztów i poważnych skutków ubocznych. Rosnący popyt, gwałtowny rozwój technologii i szeroki wybór preparatów oraz specjalistycznych urządzeń spowodowały, że liczba gabinetów medycyny estetycznej wciąż rośnie.

Tym ważniejsza staje się więc kwesta bezpieczeństwa zabiegów. Polskie Towarzystwo Medycyny Estetycznej i Anti-Aging alarmuje, że zwiększa się liczba zgłoszeń od pacjentów, którzy doświadczyli negatywnych skutków zabiegów wykonywanych przez osoby bez odpowiedniej wiedzy i wykształcenia.

− Wraz z Naczelną Radą Lekarską zwróciliśmy uwagę Ministerstwa Zdrowia na fakt, że w Polsce zabiegi z zakresu medycyny estetycznej nie są definiowane wprost jako świadczenia zdrowotne, choć powinno tak być – mówi dr Andrzej Ignaciuk z Polskiego Towarzystwa Medycyny Estetycznej i Anti-Aging. – W efekcie za tego typu procedury biorą się osoby niemające odpowiedniego przygotowania, jak kosmetyczki i kosmetolodzy. Medycyną estetyczną powinni zajmować się wyłącznie lekarze – podkreśla.

Czy medycyna estetyczna jest bezpieczna?

Powiększanie ust, wypełnianie zmarszczek, ujędrnianie twarzy – brzmi lekko i przyjemnie. Faktycznie, zabiegi z zakresu medycyny estetycznej to procedury mało inwazyjne i bezpieczne, pod warunkiem że są wykonywane za pomocą sprawdzonych preparatów, w odpowiednich do tego warunkach i przez specjalistów.

Pozorna prostota tych zabiegów sprawia, że coraz częściej tzw. szybkie zabiegi „lunchowe” oferują kosmetyczki i kosmetolodzy. Niestety skutki bywają opłakane: różnego rodzaju infekcje, martwica tkanek, reakcje alergiczne – osoby bez wykształcenia medycznego nie mają wiedzy, by im przeciwdziałać i leczyć.

„Wykonywanie zabiegów medycyny estetycznej przez osoby nieposiadające wykształcenia medycznego, bardzo często z  wykorzystaniem produktów zarejestrowanych wyłącznie do  użytku przez lekarzy, w  miejscach niespełniających odpowiednich warunków sanitarnych, stanowi realne zagrożenie dla życia i  zdrowia pacjentów” – napisano w apelu skierowanym do resortu zdrowia.

Ministerstwo zgodziło się z apelem, podkreślając, że wykonywanie zabiegów lekarskich z zakresu medycyny estetycznej to udzielanie świadczeń zdrowotnych, a osobami uprawnionymi są jedynie lekarze i lekarze dentyści przeszkoleni w stosowaniu danego wyrobu medycznego. „(…) zabiegi tego rodzaju powinny być wykonywane przez lekarzy, jako przedstawicieli grupy zawodowej legitymującej się specjalistycznym zakresem wiedzy teoretycznej i praktycznej.

Takiego zakresu wiedzy, jaki posiadają lekarze, nie uzyskują bowiem ani absolwenci studiów na kierunku kosmetologia, ani absolwenci szkół policealnych kształcących w zawodzie technika usług kosmetycznych, ani tym bardziej uczestnicy różnego rodzaju kursów kosmetycznych” – czytamy w odpowiedzi Ministerstwa Zdrowia.

Tym bardziej, że używane w zabiegach medycyny estetycznej produkty są dostępne na receptę, mogą więc być używane tylko przez osoby do tego uprawnione, a więc lekarzy, którzy przeszli odpowiednie przeszkolenie. A zatem wykonywane popularne procedury z wykorzystaniem np. toksyny botulinowej czy wypełniaczy przez osoby bez uprawnień medycznych jest naruszeniem prawa.

Kto ma jakie uprawnienia?

Technik usług kosmetycznych może wykonywać zabiegi z zakresu kosmetyki pielęgnacyjnej i upiększającej oraz udzielać porad z zakresu kosmetyki zachowawczej i zdobniczej. Nie jest to zawód medyczny.

Absolwent studiów kosmetologicznych posiada ogólną wiedzę z zakresu nauk o zdrowiu, wykonuje zabiegi kosmetyczne, pielęgnacyjne i upiększające, stosuje odpowiednie kosmetyki, ale musi przy tym ściśle współpracować z lekarzem dermatologiem.

Trzeba podkreślić, że kosmetolodzy nie zostali ujęci w przepisach prawnych regulujących udzielanie świadczeń zdrowotnych. W związku z tym mimo opanowania w trakcie edukacji pewnych treści z zakresu nauk medycznych kosmetolog, podobnie jak technik usług kosmetycznych, nie jest zawodem medycznym.