Długotrwałe przemęczenie, czyli zespół przewlekłego zmęczenia – przyczyny i objawy.



Długotrwałe przemęczenie może zwiastować różnorodne schorzenia. Czasem pacjent nie mówi na wizycie lekarskiej o zmęczeniu, określa je bowiem jaki znużenie, bark sił, apatię lub wyczerpanie. Ważne jest przy tym upewnienie się, że poczucie zmęczenia nie ma związku z nadmierną aktywnością fizyczną, wówczas bowiem jest objawem fizjologicznym sygnalizującym konieczność odpoczynku, po którym zmęczenie ustępuje.

O przedłużającym się zmęczeniu mówimy wówczas, gdy przez ponad dwa tygodnie odczuwamy nadmierne znużenie, utrudniające wykonywanie codziennych czynności, któremu towarzysza ból głowy, zaburzenia snu, dolegliwości ze strony mięśni i stawów.

Najczęstszą przyczyną długotrwałego przemęczenia jest wyczerpanie psychiczne związane z napięciem wewnętrznym-stresem, pracoholizmem, wypaleniem zawodowym, stanem lekowym lub depresją. Należy zawsze jednak pamiętać o innych przyczynach przemęczenia, które  mogą współistnieć z niekorzystnymi stanami psychicznymi.

Kolejną wyraźną przyczyną długotrwałego przemęczenia są zaburzenia oddychania podczas snu, znane jako zespół bezdechu. Choroba ta występuje we wszystkich grupach wiekowych i obu płci, jednak najczęściej dotyczy mężczyzn w średnim wieku. Według statystyk co dziesiąty dojrzały mężczyzna cierpi na bezdech senny. W tym przypadku ważną informacją jest chrapanie podczas snu oraz uczucie senności w ciągu dnia.

Długotrwałe przemęczenie może być także objawem licznych chorób związanych z min. Z: niedokrwistością, zaburzeniami pracy gruczołów wydzielania wewnętrznego np. niedoczynność tarczycy, zaburzeniami metabolicznymi, np.. cukrzycą, otyłością, niedoborem potasu i , magnezu, niewydolnością krążenia, nowotworami, chorobami układu mięśniowo-szkieletowego, przebytymi chorobami zakaźnymi np. grypą lub mononukleozą zakaźna, ubocznym działaniem leków lub używek  np. takich jak alkohol, nikotyna, leki przeciwbólowe, nasercowe, przeciwwymiotne, antyhistaminowe, antykoncepcyjne.

Zmęczenie może być także pierwszym objawem ciąży, a także ,może zwiastować nadchodzącą menopauzę. Skoro tak wiele różnych chorób może dawać wspólne objawy, jakim jest uczucie długotrwałego przemęczenia, lekarz potrzebuje bardzo wielu informacji od pacjenta m.in. na temat zaburzeń snu, zmian ciężaru ciała, umiejętności radzenia sobie z problemami, aktywności seksualnej, zażywania leków i używek, lęków fobii, różnych dolegliwości cielesnych, pracy zawodowej, menopauzy.



Nie zawsze jednak na podstawie wywiadu i badania fizykalnego można stwierdzić, jaka jest przyczyna długotrwałego przemęczenia. Wówczas pomocne są badania dodatkowe. Ich zakres jest dość szeroki – od rutynowych badań krwi i moczu, poprzez EKG, RTG klatki piersiowej, spirometrię, EKG 24-godzinne metodą Holtera, ,markery nowotworowe, po badanie polisomnograficzne wykonane w czasie snu w celu zdiagnozowania bezdechu sennego lub inne, których wykonanie sugeruje stan pacjenta. Gdy dominują objawy psychiczne lęk , depresja, wskazana jest konsultacja psychiatryczna.

Nieprawidłowe wyniki badań dodatkowych pozwalają na wykrycie stanów chorobowych odpowiedzialnych za długotrwałe przemęczenie. Dla poprawy samopoczucia konieczne wówczas staje się leczenie ukierunkowane na wykrytą chorobę lub choroby.

Charakterystyczne dla zespołu długotrwałego przemęczenia jest to , że osoba zmęczona ogranicza swoja aktywność fizyczną/życiową co najmniej o połowę i nie można u niej stwierdzić przyczyny zmęczenia.

O rozpoznaniu zespołu przewlekłego przemęczenia jako choroby można mówić dopiero wtedy, gdy wyniki badań dodatkowych są w normie, przy czym zmęczenia nawraca lub utrzymuje się u pacjenta przez co najmniej sześć miesięcy.

W  trakcie leczenia zespołu przewlekłego zmęczenia pacjenci wymagają dużo zrozumienia i wsparcia, ponieważ często osoby te traktowane są jako „wiecznie zmęczeni” hipochondrycy lub neurastenicy. Przed wszystkim należy wyjaśnić pacjentowi , że jest chory, ale przyczyna choroby jest nieznana i że wyniki badań dodatkowych są w normie, co oznacza że mimo zmęczenia jego organizm funkcjonuje dobrze.

Trzeba też upewnić pacjenta, że choroba ta będzie powoli mijać, często samoistnie i pacjent odzyska dobre samopoczucie. Konieczna jest jednak zmiana tryby życia. Ważny jest regularny odpoczynek, ograniczenie stresów i napięć, podjęcie regularnych ćwiczeń fizycznych, unikanie dalekich podróży. Jeśli pacjent skarży się na bóle lub objawy depresji, można włączyć leczenie przeciwbólowe lub przeciwdepresyjne. Ważnym elementem leczenia jest wsparcie psychiczne.

Leczenie zespołu przewlekłego zmęczenia może trwać nawet do 2,5 roku, ale warto podjąć, bo większość osób powraca do zdrowia i może znów cieszyć się życiem.

Źródło Poradnik Dbam o zdrowie Lek. Ewa Pakuła-Kmieciak

Przejrzeć na oczy. Zaćma – kto na nią choruje, czy da się jej uniknąć i jak wygląda współczesne leczenie?

Zaćma to choroba, o której słyszał niemal każdy, ale wciąż budzi wiele pytań i wątpliwości. Czy da się jej uniknąć?…
CZYTAJ

Dzień Polskiej Żywności – smak tradycji, odpowiedzialność za przyszłość

25 sierpnia obchodzimy Dzień Polskiej Żywności – to dobry moment, aby przypomnieć sobie, jak ogromne znaczenie ma to, co jemy,…
CZYTAJ

Wszystko co warto wiedzieć o cholesterolu – jakie są normy, kiedy się badać?

Cholesterol jest niezbędny do prawidłowego funkcjonowania organizmu. Problem pojawia się wówczas, gdy jego stężenie we krwi przekracza normy, a nadmiar…
CZYTAJ

Pielęgnacja skóry wymagającej regeneracji Perfekcyjny skin care późnym latem

Wakacje dobiegają końca. Relaksujące kąpiele w morzu, blask letniego słońca i górski wiatr. To, co latem kochałyśmy najbardziej, dla naszej skóry…
CZYTAJ

Językowe SOS przed powrotem do szkoły. Jak pomóc dziecku, gdy ma zaległości w angielskim?

Podczas wakacji uczniowie tracą od 17 do 34% wiedzy zdobytej w roku szkolnym.1 Najbardziej odczuwalne są braki w przedmiotach wymagających…
CZYTAJ

Dieta stołu rodzinnego – tak czy nie?

Wspólne posiłki to nie tylko czas budowania więzi rodzinnych – to również naturalna okazja do nauki przez obserwację. Dzieci, uczestnicząc…
CZYTAJ

Próchnica nie pyta tylko o to, czy myjesz zęby. Pyta, co jesz i jak często to robisz

Mycie zębów dwa razy dziennie to ważny nawyk – ale sam w sobie nie wystarczy. Próchnica potrafi zaatakować nawet wtedy,…
CZYTAJ

Wakacyjna dieta malucha – jak na urlopie nie zapomnieć o zdrowym żywieniu dzieci?

Lato, wyjazdy i luźniejszy rytm dnia sprzyjają rozluźnieniu codziennych zasad – także tych żywieniowych. To naturalne, że wakacyjny czas rządzi…
CZYTAJ

Żeglarska Akcja Badania Akwenów (ŻABA) – IOŚ-PIB wspiera żeglarzy w monitoringu mazurskich jezior

Od maja 2025 r. żeglarze przeprowadzili już ponad 100 pomiarów przejrzystości wód jezior na Szlaku Wielkich Jezior Mazurskich. Wszystko to…
CZYTAJ

Tętno jako wskaźnik wydolności układu krążenia – dlaczego ma tak ważne znaczenie? Co oznacza i jak je prawidłowo badać?

Tętno to jeden z najprostszych sposobów, by sprawdzić, jak pracuje nasze serce. - To liczba uderzeń serca na minutę, która…
CZYTAJ

Upały – jak sobie radzić? Porady internisty

Trwa pierwsza wakacyjna fala upałów w Polsce. Jak radzić sobie z ekstremalnymi temperaturami i uniknąć niebezpiecznego dla zdrowia udaru cieplnego?…
CZYTAJ

Moc kwasu laktobionowego latem Codzienna rutyna pielęgnacyjna dla skóry zmęczonej słońcem

Kluczowe, wakacyjne beauty-wyzwania dla skóry to: nawilżenie, regeneracja i odbudowa warstwy hydrolipidowej. Eksperci wskazują, że na podium w tym zakresie plasuje…
CZYTAJ





ZDROWIE

VIEW ALL

Przejrzeć na oczy. Zaćma – kto na nią choruje, czy da się jej uniknąć i jak wygląda współczesne leczenie?

Zaćma to choroba, o której słyszał niemal każdy, ale wciąż budzi wiele…
CZYTAJ

Wszystko co warto wiedzieć o cholesterolu – jakie są normy, kiedy się badać?

Cholesterol jest niezbędny do prawidłowego funkcjonowania organizmu. Problem pojawia się wówczas, gdy…
CZYTAJ

Tętno jako wskaźnik wydolności układu krążenia – dlaczego ma tak ważne znaczenie? Co oznacza i jak je prawidłowo badać?

Tętno to jeden z najprostszych sposobów, by sprawdzić, jak pracuje nasze serce.…
CZYTAJ

Upały – jak sobie radzić? Porady internisty

Trwa pierwsza wakacyjna fala upałów w Polsce. Jak radzić sobie z ekstremalnymi…
CZYTAJ

Profilaktyka – dlaczego jest tak ważna? Sprawdź, jakie badania możesz wykonać bezpłatnie w ramach NFZ oraz jak się do nich przygotować

Medycyna laboratoryjna nie tylko wspiera proces leczenia, ale odgrywa również kluczową rolę…
CZYTAJ