Przejrzeć na oczy. Zaćma – kto na nią choruje, czy da się jej uniknąć i jak wygląda współczesne leczenie?

Zaćma to choroba, o której słyszał niemal każdy, ale wciąż budzi wiele pytań i wątpliwości. Czy da się jej uniknąć? Kto jest na nią szczególnie narażony? Jak wygląda leczenie zaćmy? Na te pytania odpowiada dr n. med. Wojciech Myga, okulista, ordynator Oddziału Okulistyki w Weiss Klinik, Scanmed.

Na zaćmę najczęściej chorują osoby starsze. Po 60. roku życia ryzyko jej wystąpienia wyraźnie rośnie, a u większości osób po 70.-80. roku życia można stwierdzić mniejsze lub większe zmętnienie soczewki. Choroba może pojawić się także u osób młodszych wtedy, gdy występują dodatkowe czynniki ryzyka. Zdarza się, że zaćma występuje u dzieci – wówczas mówimy o tzw. zaćmie wrodzonej, która najczęściej wiąże się z czynnikami genetycznymi lub powikłaniami w trakcie ciąży.

Czy możemy zminimalizować ryzyko zaćmy i spowolnić jej rozwój

– Zaćma to choroba oczu, która zazwyczaj pojawia się wraz z wiekiem w wyniku starzenia się organizmu. Objawia się pogorszeniem widzenia, obraz staje się zamglony, a kolory wyblakłe. Do jej rozwoju mogą przyczynić się schorzenia metaboliczne takie jak: cukrzyca, choroby tarczycy, długotrwałe stosowanie leków steroidowych jak również niezdrowe nawyki – palenie papierosów, picie alkoholu. Wprowadzenie zdrowych nawyków z pewnością poprawi nasze zdrowie i może przyczynić się do opóźnienia rozwoju zaćmy. Chrońmy nasze oczy przed promieniowaniem UV stosując okulary z filtrem, dbajmy o prawidłową wagę i aktywność fizyczną. Kiedy chorujemy na cukrzycę, choroby tarczycy pamiętajmy o regularnych wizytach u specjalisty i stosujmy się do zaleceń lekarskich – uzupełnia okulista z Weiss Klinik.

Zaćmy nie wyleczysz kroplami do oczu

– Zaćmy nie da się wyleczyć za pomocą leków czy kropli do oczu. Jedyną skuteczną metodą leczenia jest operacja okulistyczna, która polega na usunięciu zmętniałej naturalnej soczewki i zastąpieniu jej sztuczną soczewką wewnątrzgałkową – wyjaśnia dr n. med. Wojciech Myga, Weiss Klinik.

Wszczepiane soczewki – co warto wiedzieć

– Wybór odpowiedniej soczewki zależy od wielu czynników, takich jak: indywidualne predyspozycje, styl życia, stan zdrowia pacjenta, oczekiwania co do niezależności od okularów. Podczas wizyty kwalifikującej do zabiegu lekarz na podstawie wywiadu i szczegółowych badań okulistycznych dobiera odpowiedni rodzaj implantu.
Soczewki różnią się między sobą materiałem z jakiego są wykonane, budową oraz właściwościami optycznymi. Odpowiednio dobrany model pozwala przywrócić ostrość widzenia, skorygować astygmatyzm i uzyskać zdolność widzenia na różnych odległościach w zależności od indywidualnych oczekiwań pacjenta – tłumaczy specjalista.

Operacja zaćmy jest zabiegiem małoinwazyjnym

– Operacja zaćmy jest zabiegiem małoinwazyjnym i bezpiecznym dla organizmu. Znieczulenie miejscowe, które stosujemy, w żaden sposób nie obciąża pacjenta. W przypadku ostrej niewydolności krążeniowo-oddechowej, niedawno przebytego zawału serca, udaru mózgu warto rozważyć odroczenie zabiegu. Ostateczną decyzję podejmuje lekarz prowadzący pacjenta. W przypadku, kiedy z zaćmą występują inne schorzenia okulistyczne np.: odwarstwienie siatkówki, zwyrodnienie plamki żółtej operacja może nie przynieść pożądanego rezultatu. W takim wypadku należy rozważyć sens przeprowadzenia operacji.
Przeciwwskazaniem do operacji zaćmy jest również czas ciąży i karmienia piersią – wyjaśnia ekspert Weiss Klinik.

Jak wygląda i jak długo trwa rekonwalescencja po zabiegu?

– Okres rekonwalescencji po operacji zaćmy zazwyczaj trwa od 4 do 6 tygodni. Uzależniony jest od indywidualnych predyspozycji pacjenta i przestrzegania zaleceń lekarskich. To czas, kiedy pacjent powinien szczególnie o siebie zadbać i unikać intensywnego wysiłku fizycznego, dźwigania ciężkich przedmiotów, schylania się. Ważna jest również ochrona operowanego oka przed zalaniem wodą np. przy myciu włosów. Pamiętajmy również o ochronie oczu przed promieniowaniem UV stosując okulary przeciwsłoneczne z filtrami – mówi okulista.

Jak współcześnie leczy się zaćmę? Operacja zaćmy uznawana jest za jedną z bezpieczniejszych procedur medycznych.
– Operacja zaćmy uznawana jest za jedną z bezpieczniejszych procedur medycznych. Jest to zabieg wykonywany zazwyczaj w ramach chirurgii jednego dnia, trwający ok. 15 minut.
Obecnie zmętniała soczewkę usuwa się stosując sprawdzoną metodę fakoemulsyfikacji. Rozbijamy zmętniałą soczewkę za pomocą ultradźwięków, a następnie „odsysamy” rozbite fragmenty. W miejsce usuniętej soczewki wprowadzamy biokompatybilny implant. W dziedzinie wszczepianych implantów obserwujemy dziś znaczący postęp technologiczny. Pojawiły się soczewki typu EDOF (soczewki o przedłużonej głębi ostrości) dające mniej objawów ubocznych od typowych soczewek wieloogniskowych. Mamy też soczewki monofokalne „plus” dające szerszy zakres widzenia, niż tradycyjne soczewki jednoogniskowe – wyjaśnia dr n. med. Wojciech Myga.


Rozwijane są wciąż systemy wspomagania chirurgicznego pozwalające na dokładniejsze planowanie i przeprowadzenie operacji.

– Wprowadzane są coraz bardziej zaawansowane i bezpieczniejsze systemy operacyjne pozwalające na zmniejszenie szerokości cięcia operacyjnego, co redukuje ryzyko wystąpienia astygmatyzmu po operacji – podkreśla dr n. med. Wojciech Myga, Weiss Klinik.

Współczesna medycyna daje szansę na pełnię widzenia

Zaćma jeszcze kilkadziesiąt lat temu była wyrokiem. Dziś dzięki postępowi medycyny jej leczenie stało się rutynowym, szybkim i bezpiecznym zabiegiem. Wprowadzenie zdrowych nawyków może opóźnić jej rozwój, ale jedyną skuteczną metodą terapii pozostaje operacja. Dobrze dobrany implant potrafi nie tylko przywrócić ostrość widzenia, ale też znacząco poprawić komfort życia, pozwalając na aktywność bez okularów.