Badanie genów metabolizmu i otyłości cz.2



Osoby mające dolegliwości związane z trawieniem czy metabolizmem, które uniemożliwiają odchudzanie, wykonać powinny badania genetyczne. Dotyczą one m.in. genów odpowiadających za tolerancję glutenu, laktozy czy używek, a także związanych ze zwalczaniem wolnych rodników czy z metabolizmem witamin. Dzięki nim można dobrać najbardziej optymalną dla siebie dietę.

 

W części 1 tekstu nt. badań genetycznych dla osób odchudzających się, omówiony został pakiet oceniający polimorfizmy (częste różnice w DNA populacji) genów, które wpływają na metabolizm węglowodanów i tłuszczów. Chodzi o geny FTO (tzw. gen podatności na otyłość), a także FABP2, PPARγ, Apo E i ADB3.

W tej części z kolei znajdują się informacje o badaniach oceniających polimorfizmy genów:

– odpowiadających za tolerancję takich składników żywieniowych jak gluten, laktoza, alkohol, kofeina czy sól

– związanych ze zwalczaniem przez organizm wolnych rodników i metabolizmem witamin.

Tolerancja glutenu, laktozy, alkoholu, kofeiny czy soli

Pakiet II badań Diagnostyki dotyczy m.in. białka i cukru, które w organizmie powodują więcej szkody niż pożytku, mowa o glutenie i laktozie. Dania bezglutenowe i niezawierające laktozy goszczą już w menu wielu restauracji, dieta eliminująca te substancje jest w pewnym sensie modna. Przy braku przeciwwskazań zdrowotnych (określanych m.in. profilem genetycznym) lepiej jednak stosować dietę jak najbardziej zróżnicowaną.

Gluten.

To białko, które występuje w pszenicy, życie i jęczmieniu. Powodować może całe spektrum schorzeń:

– nadwrażliwość na gluten, z objawami gastrycznymi, ciągłym zmęczeniem

– alergię na to białko, która może prowadzić nawet do wstrząsu anafilaktycznego i śmierci

– celiakię, która nieleczona skutkuje nieuchronnym wyniszczeniem organizmu na skutek upośledzonego wchłaniania pokarmów

– zaburzenia neurologiczne i endokrynologiczne, choroby nerek, wątroby i płuc.

Celiakia.

To choroba autoimmunologiczna (czyli taka, w której organizm atakuje własne tkanki) o uwarunkowaniu genetycznym. Chorzy na celiakię są nosicielami HLA-DQ2, HLA-DQ8 lub HLA-DRB4, stanowiących warianty genów kodujących białka głównego układu zgodności tkankowej, biorące udział w uruchamianiu reakcji immunologicznej organizmu. Obecność wymienionych polimorfizmów wskazuje na predyspozycje do rozwoju celiakii, a w przypadku podejrzenia tej choroby pomaga w jej diagnostyce różnicowej.

Laktoza.

Nietolerancja laktozy, choć nie jest tak groźna jak celiakia, prowadzić może do dość nieprzyjemnych objawów gastrycznych. Po spożyciu mleka i niektórych jego przetworów pojawiać się mogą wzdęcia i bóle brzucha, gazy, biegunka. Najczęściej takie dolegliwości występują u dorosłych – matka natura z wiekiem „wyłącza” aktywność laktazy, enzymu, który dorosłym już nie jest niezbędny, gdyż ich dieta nie opiera się na mleku. Od strony genetycznej jest to związane z nosicielstwem określonych polimorfizmów genu kodującego laktazę.

Pakiet II obejmuje też ocenę polimorfizmów genów zaangażowanych w metabolizm substancji pokarmowych, które może nie są nam niezbędne, ale ich spożywanie po prostu sprawia  przyjemność. Nadmierna konsumpcja takich substancji jak alkohol, kofeina i sól nieuchronnie prowadzi jednak do opłakanych skutków zdrowotnych.

Alkohol.

Nosiciele określonych wariantów genów kodujących enzymy, które biorą udział w metabolizmie alkoholu, ALDH i ADH, lepiej tolerują tą używkę – objawy upojenia pojawiają się później, a „syndrom dnia następnego” ma łagodniejszy przebieg. W konsekwencji prowadzić to może do uzależnienia – z wszystkimi jego konsekwencjami.

Kofeina.

Wielu z nas nie potrafi wyobrazić sobie dnia bez kilku „małych czarnych”. Filiżanka kawy dodaje energii, zwiększa koncentrację, dostarcza doznań smakowych. Osoby posiadające określone formy genu cytochromu CYP1A2 (białka uczestniczącego w metabolizmie kofeiny, ale także leków i trucizn) po wypiciu kawy mogą jednak odczuwać nadmierne pobudzenie, niepokój, występować u nich mogą zaburzenia snu.

Sól.

Polimorfizmy genu enzymu konwertazy angiotensyny (ACE) pośrednio wpływają na to, jak organizm radzi sobie z nadmiarem soli. Sól, a dokładnie zawarty w niej sód, podnosi ciśnienie tętnicze krwi, co prowadzić może do chorób sercowo-naczyniowych. Ciśnienie tętnicze zwiększa się też wraz z aktywnością ACE, a ta jest różna w zależności od polimorfizmów kodującego ją genu.

Polimorfizmy genetyczne badane w pakiecie II pozwalają na wiarygodną ocenę tego, czy odczuwane przez nas dolegliwości są faktycznymi nietolerancjami pokarmowymi określonych składników żywieniowych. Oparta o wskazania medyczne dieta eliminacyjna i znajomość własnych ograniczeń w zakresie metabolizmu używek przynoszą poprawę jakości życia.

Zwalczanie wolnych rodników i metabolizm witamin.

W pakiecie III sieci Diagnostyka skupiono się na ocenie wariantów genetycznych, które wpływają na zdolność organizmu do usuwania wolnych rodników i wykorzystywania dobroczynnego działania witamin.

Wolne rodniki.

To taka „łobuzeria” naszego ciała – związki chemiczne zawierające niesparowany elektron, które „zaczepiają” stateczne struktury organizmu. Mogą uszkadzać błony komórkowe i DNA, prowadzić do rozwoju miażdżycy, nowotworów i przyspieszać starzenie się. Skąd się biorą? Ich powstawanie podczas fizjologicznych procesów metabolicznych jest nieuniknione, ale „ponadprogramowe” ilości wolnych rodników dostarczamy sobie sami paląc papierosy, nadmiernie się stresując i przepracowując oraz żyjąc w zanieczyszczonym środowisku.

Enzymy usuwające wolne rodniki.

Na szczęście organizm dysponuje mechanizmami usuwającymi wolne rodniki. Należą do nich m.in. enzymy GST i SOD. Polimorfizmy SOD wiązane są z przedwczesnym starzeniem i zwiększoną zapadalnością na nowotwory, warianty GST warunkują zmienną podatność na karcynogeny i toksyny. Osoby obarczone niekorzystnymi wariantami genów enzymów SOD i GST mogą sobie pomóc zwracając uwagę na dostarczanie z dietą przeciwutleniaczy, zawartych m.in. w cytrusach, zielonej herbacie czy czerwonym winie.

Profilaktyka nowotworów.

Dużą wagę osoby te powinny też przykładać do profilaktyki nowotworów, w tym regularnych badań, które mogą wykryć chorobę już na jej wczesnym stadium. Wymienić tu można np. morfologię z rozmazem (diagnostyka białaczek), cytologię ginekologiczną (rak szyjki macicy), czy w końcu oznaczanie poziomu markerów nowotworowych we krwi (np. PSA w kierunku raka prostaty). Wyniki tych badań należy zawsze konsultować z lekarzem!

 



Witaminy.

Do wspomnianych powyżej przeciwutleniaczy należą też witaminy A, C oraz E. Pakiet III zawiera ocenę polimorfizmów genetycznych, które wpływają na efekty działania witaminy E w organizmie. Inną witaminą, której niedobory lub nieprawidłowy metabolizm w organizmie wiązane są z nowotworami (a także chorobami autoimmunologicznymi) jest witamina D. Do koronnych jej funkcji należy regulacja gospodarki mineralnej, wpływa też na odporność. Witamina ta spełnia swe role za pośrednictwem receptora VDR. Receptor ten jest białkiem, którego gen – a jakże – ma różne warianty. Poszczególne polimorfizmy VDR mają wpływ na efekty działania witaminy D w organizmie.

Pakiet III zamyka oznaczanie polimorfizmów genu MTHFR, który koduje enzym biorący udział w przemianach aminokwasów i metabolizmie takich witamin jak kwas foliowy czy ryboflawina. Określone mutacje w tym genie skutkować mogą obniżeniem aktywności enzymu MTHFR, co prowadzi do wzrostu stężenia aminokwasu homocysteiny we krwi. Podwyższony poziom homocysteiny wiązany jest ze zwiększonym ryzykiem chorób zakrzepowych, może prowadzić do nawracających poronień.

Decydując się na oznaczenie polimorfizmów genetycznych w pakietach, które przygotowała sieć laboratoriów Diagnostyka, otrzymamy coś więcej niż wynik. W raporcie z badania, oprócz informacji o stwierdzonych mutacjach genów, znajduje się kliniczna interpretacja wyniku, która wyjaśnia, jakie znaczenie dla zdrowia ma dany polimorfizm. Pacjenci otrzymują również konkretne wskazówki, które dotyczą diety, stylu życia i profilaktyki zdrowotnej, mające szczególne znaczenie dla nosicieli określonych polimorfizmów. Wszelkie informacje zawarte w raporcie z badania oparte są na wiarygodnych doniesieniach naukowych.

 

Jesienna kampania profilaktyczna „Żyj zdrowo – bądź świadomy” jest kolejną, którą organizuje ogólnopolska sieć laboratoriów medycznych Diagnostyka. Obecna poświęcona jest problemom zdrowotnym, które wynikają z tzw. tendencji genetycznych. W ramach akcji, do końca roku, w cenie 99 zł (zamiast 199 zł) zbadać można tzw. gen otyłości (FTO), który według badań naukowców zwiększa ryzyko tycia aż o 70%. W czasie kampanii promocją cenową objęte są również wszystkie badania z Pakietu I (FTO, FABP2, PPARγ, Apo E i ADRB3), ktσre do 31.12.2016 r. moΏna wykonaζ w cenie 449 zł (zamiast 750 zł).

Bony na badania, do końca listopada 2016 r., pobrać można ze strony http://www.zyjzdrowo.diagnostyka.pl/, a dodatkowo także wziąć udział w konkursie i wygrać: pobyty zdrowotne, dla siebie i osoby towarzyszącej, w Hotelu Słoneczny Zdrój Medical Spa & Wellness, a także konsultacje dietetyczne i indywidualne plany żywieniowe od sieci All For Body. Patronat medialny nad akcją objęło specjalistyczne czasopismo nt. żywienia Food Forum.

dr Emilia Martin

ZOBACZ TAKŻE

Wpływ diety dziecka na rozwój zgryzu

Okazuje się, że zła dieta może mieć niekorzystny wpływ nie tylko na stan zdrowia zębów dziecka, ale również na rozwój…
CZYTAJ

Kolagen – siła Twojej skóry

Kolagen jest wszystkim dobrze znany ze względu na to, że odpowiada za jędrność, a więc i młodość skóry. Jego nazwa…
CZYTAJ

Rozstępy – tego o nich nie wiecie

Dlaczego na skórze pojawiają się rozstępy i czemu tak trudno się ich pozbyć? Dlaczego mają je także szczupłe kobiety i…
CZYTAJ

Jak dbać o zęby dziecka?

Zdrowe i silne zęby u malucha wspierają również jego zdrowie ogólne. Jeśli lekceważymy tę kwestię, to od najmłodszych lat narażamy…
CZYTAJ

Premiera książki Karolina i Maciej Szaciłło pt. Zdrowa tarczyca

Hashimoto dotyka co trzecią kobietę na świecie. Jak rozpoznać, czy jesteś w grupie zagrożenia? Jaką dietę stosować, by zapobiegać chorobom…
CZYTAJ

Galaxy make’up – makijaż nie z tej ziemi

Odkąd Pantone kolorem roku okrzyknął ultra violet – wibrujący i przykuwający wzrok fiolet, stał się on jednym z najgorętszych trendów…
CZYTAJ

Premiera na polskim rynku medycyny estetycznej – Sunekos 200 i 1200

Na polskim rynku medycyny estetycznej pojawiła się nowość – system regeneracji macierzy pozakomórkowej (ECM) stosowany w procesie biogenezy skóry Sunekos,…
CZYTAJ

Zmarszczki od smartfona? Uważaj na efekt tech neck!

Ciągłe wpatrywanie się w ekran smartfona ma zły wpływ nie tylko na zdrowie kręgosłupa, oczu czy jakość snu, ale również…
CZYTAJ

Aktywna zima – nie daj się przeziębieniu

Zimą szybko zapada zmrok, sypie śnieg, pada deszcz, mróz szczypie w uszy, taka pogoda nie zachęca do aktywności fizycznej, zwłaszcza…
CZYTAJ

Kiedy urolog pomoże kobiecie? Lekarz wyjaśnia [FAQ]

Myślisz, że do urologa chodzą tylko mężczyźni? Nic bardziej mylnego! Ten specjalista pomaga między innymi kobietom, które cierpią z powodu…
CZYTAJ

Naleśniki z pieczarkami i śmietanką sojową

NALEŚNIKI Z PIECZARKAMI I ŚMIETANKĄ SOJOWĄ SKŁADNIKI NA 12 SZTUK · 100 g orzechów nerkowca, prażonych, niesolonych · 400 g…
CZYTAJ

Jak załagodzić atopowe zapalenie skóry?

Wszystkie osoby z AZS doskonale wiedzą, że pielęgnacja skóry atopowej nie należy do łatwych zadań. Istnieją jednak skuteczne sposoby na…
CZYTAJ






ZDROWIE

VIEW ALL

Premiera książki Karolina i Maciej Szaciłło pt. Zdrowa tarczyca

Hashimoto dotyka co trzecią kobietę na świecie. Jak rozpoznać, czy jesteś w grupie zagrożenia? Jaką…
CZYTAJ

Aktywna zima – nie daj się przeziębieniu

Zimą szybko zapada zmrok, sypie śnieg, pada deszcz, mróz szczypie w uszy, taka pogoda nie…
CZYTAJ

Kiedy urolog pomoże kobiecie? Lekarz wyjaśnia [FAQ]

Myślisz, że do urologa chodzą tylko mężczyźni? Nic bardziej mylnego! Ten specjalista pomaga między innymi…
CZYTAJ

Jak załagodzić atopowe zapalenie skóry?

Wszystkie osoby z AZS doskonale wiedzą, że pielęgnacja skóry atopowej nie należy do łatwych zadań.…
CZYTAJ

Niegroźnie wyglądający upadek? Uważaj na urazy ręki!

Najbardziej powszechne urazy ręki powstają, kiedy ratując się przed upadkiem opieramy cały ciężar ciała na…
CZYTAJ