Leksykon warzyw liściastych, czyli zdrowa dawka wiedzy

Ze względu na niską kaloryczność warzywa liściaste często kojarzą się z przysmakiem osób na diecie. Jednak z uwagi na bogactwo składników odżywczych, a także niezliczone możliwości przyrządzania, warto włączyć je do codziennej diety, zwłaszcza w okresie jesiennym, kiedy to narażeni jesteśmy na spadki odporności.

Jarmuż

Jego kędzierzawe liście kryją w sobie prawdziwe bogactwo składników mineralnych. Niedawno traktowany jedynie jako roślina ozdobna, powraca do łask i na polskie stoły. Dzięki dużej zawartości przeciwutleniaczy ma silne działanie antynowotworowe. Regularne spożywanie jarmużu może zapobiec wielu groźnym chorobom m.in. układu krążenia czy żołądka. Zawarta w nim witamina C wzmacnia odporność, natomiast witamina A poprawia kondycję skóry, paznokci i dba o dobry wzrok.

Młode delikatne listki można spożywać na surowo. Starsze najlepiej gotować na parze nie dłużej niż 4 minuty, dzięki czemu zmiękną, nie tracąc cennych minerałów. Jarmuż stanowi idealne połączenie z serami o zdecydowanym smaku np. z fetą albo serami pleśniowymi. Na słodko to warzywo polubi się praktycznie z każdym owocem, kiedy zostanie zaserwowany
w postaci koktajlu.

Szpinak

Już starożytni Persowie wiedzieli o zdrowotnych właściwościach szpinaku. Zanim trafił na nasze talerze, z Persji powędrował do Chin, a następnie do Hiszpanii. Stamtąd wraz z Katarzyną Medycejską dotarł do Francji przy okazji jej zaślubin z władcą kraju nad Loarą. Niepozorne, drobne listki szpinaku bogate są w minerały i witaminy. Cechuje je także charakterystyczny smak. Podobnie jak jarmuż, szpinak wykazuje właściwości antynowotworowe dzięki wysokiej zawartości antyoksydantów, czyli beta-karotenu oraz witaminy C.

Magnez występujący w szpinaku kojąco wpływa na system nerwowy, natomiast żelazo wspomaga leczenie anemii. Szpinak jest polecany także w diecie osób z nadciśnieniem ze względu na zawartość potasu, regulującego pracę serca. To chyba najwdzięczniejsze liściaste warzywo jeśli chodzi o jego przyrządzanie. Można jeść go na surowo w sałatkach, dusić na farsz do pierogów czy naleśników, zapiekać z makaronem albo ziemniakami. Smażony na maśle z czosnkiem i przyprawami stanowi świetny dodatek do głównego dania. Ze względu na uniwersalny smak, można przyrządzać go również na słodko w formie ciasta szpinakowego, lodów czy zielonych koktajli z dodatkiem owoców.

Sałata rzymska

Jak podpowiada nazwa tego warzywa jest ono głównym składnikiem słynnej sałatki Cezar. Kruche soczyste liście mają delikatny smak z wyczuwalną nutką słodyczy. Sałata rzymska często nazywana jest również długolistną z uwagi na kształt liści. Warzywo doskonale wpływa zarówno na kondycję naszej skóry (dzięki zawartości witaminy A), ale także dba o silne kości (witamina K) i odporność (witamina C), obniżając ryzyko chorób serca (potas).

Pierwiastkiem, który zainteresuje osoby walczące z nadmiernymi kilogramami jest chrom, skutecznie hamujący apetyt na słodycze. Sałata rzymska jest jedną z dwóch sałat które nadają się do smażenia bądź grillowania. Ponadto charakteryzuje ją duża wytrzymałość i jędrność, dzięki czemu może być serwowana z cięższymi dressingami (np. na bazie majonezu) bez obawy, że szybko straci na świeżości.

Rukola

Jedna z bardziej aromatycznych sałat. Jak zauważa Katarzyna Głębocka, ekspertka marki Eisberg, już starożytni Rzymianie uważali rukolę za afrodyzjak. Możliwe, że właśnie przez jej orzeźwiający, pobudzający smak, orzechowy i delikatnie pikantny. Uwielbiana przez miłośników kuchni śródziemnomorskiej, coraz częściej gości również w polskich kuchniach. Rukola wspomaga proces trawienia, dzięki czemu posiłek podany w jej asyście nie będzie nam długo zalegać na żołądku.

Za jej charakterystyczny smak odpowiadają aminokwasy siarkowe, które działają na organizm oczyszczająco oraz antywirusowo. W sałatkach świetnie komponuje się z mocnymi w smaku serami (np. kozim lub pleśniowym) i orzechami. Odważniejszym połączeniem będą na przykład truskawki lub cytrusy, które swoją słodyczą świetnie skontrastują gorzkawy smak rukoli. W kuchni włoskiej świeżą rukolę znajdziemy na pizzy w towarzystwie parmezanu i pomidorków koktajlowych, a także w formie pesto jako alternatywę dla bazylii.

Cykoria

Specyficzny gorzkawy smak cykorii sprawia, że często podchodzimy zbyt ostrożnie do tego warzywa. Zupełnie niepotrzebnie, ponieważ w jej jędrnych i chrupiących listkach znajdują się pokłady składników odżywczych, a jej smak można ciekawie komponować według własnego upodobania. Cykoria wspiera pracę układu trawiennego, pobudzając wątrobę do zwiększonej produkcji żółci, a także wspomaga pracę jelit.

Spożywanie cykorii poleca się kobietom karmiącym, ponieważ zawarte w niej składniki zwiększają produkcję mleka. Po cykorię powinny sięgać także osoby z cukrzycą, ponieważ skutecznie reguluje poziom cukru we krwi. Najlepsza jest na surowo – chrupiąca i soczysta w zestawieniu z serami orzechami, ale także z gruszką czy jabłkiem. Jej liście mogą zastąpić miseczki, w których zaserwujemy wytrawną przystawkę. Cykorię podobnie jak sałatę rzymską można piec lub smażyć.

W okresie jesiennym warto zwiększyć udział warzyw liściastych w naszej diecie. Ekspertka marki Eisberg Katarzyna Głębocka podpowiada: – Grupa warzyw liściastych jest naprawdę bardzo bogata. Warto sięgać np. po gotowe mieszanki sałat, które odpowiednio dobrane przez specjalistów są przemyślanymi kompozycjami zarówno smaków, jak i wartości odżywczych.