Rola roweru i transportu publicznego w dążeniu do neutralności klimatycznej – Światowy Dzień Roweru 2025

Z okazji Światowego Dnia Roweru, obchodzonego 3 czerwca, warto przypomnieć o licznych korzyściach płynących z jazdy na rowerze. Raport Europejskiej Federacji Cyklistów (ECF) z 2018 roku pt. „The Benefits of Cycling” wskazuje, że jazda na rowerze przynosi Unii Europejskiej roczne korzyści ekonomiczne w wysokości 150 miliardów euro, z czego ponad 90 miliardów euro wynika z pozytywnych efektów dla środowiska, zdrowia publicznego i systemu mobilności.

Regularna jazda na rowerze zmniejsza ryzyko chorób serca, udaru mózgu, cukrzycy typu 2 oraz niektórych nowotworów, jednocześnie poprawiając samopoczucie i wydolność organizmu. Co więcej, pracownicy dojeżdżający do pracy rowerem mają średnio o 1,3 dnia mniej nieobecności w pracy rocznie, co przekłada się na oszczędności dla pracodawców rzędu 5 miliardów euro rocznie w całej Unii Europejskiej. To dowód na to, że rower nie tylko wspiera zdrowie, ale również sprzyja efektywności i oszczędnościom w miejscach pracy.

Rower jest jednym z najbardziej ekologicznych środków transportu – nie emituje gazów cieplarnianych ani zanieczyszczeń powietrza, a jednocześnie sprzyja poprawie zdrowia mieszkańców. W miastach, gdzie problemem stają się korki i zanieczyszczenie powietrza, rower stanowi realną alternatywę dla samochodów, co jest dostrzegalne przez mieszkańców największych miast na całym świecie. Dodatkowo zmotoryzowany transport drogowy generuje negatywne skutki zewnętrzne w wysokości 800 miliardów euro rocznie w UE. Każdy kilometr przejechany rowerem zamiast samochodem oznacza realne oszczędności i korzyści dla klimatu, a także dla naszych miast, które stają się czystsze i bardziej przyjazne mieszkańcom.

– Transport drogowy odpowiada za 20% całkowitej emisji pyłu zawieszonego do atmosfery w Polsce, z czego połowa pochodzi z rur wydechowych, a połowa z tzw. emisji wtórnej, wynikającej ze ścierania asfaltu, tarcz i okładzin hamulcowych oraz opon. W miastach gdzie nie ma innych źródeł emisji, udział z transportu jest znacznie wyższy. Te zanieczyszczenia mają istotny wpływ na jakość powietrza w miastach szczególnie gęsto zaludnionych i zdrowie ich mieszkańców – komentuje dr inż. Krzysztof Skotak, Kierownik Ośrodka Zintegrowanych Badań Środowiska w IOŚ-PIB.

Warto również zaznaczyć, że według raportu ECF, regularne korzystanie z rowerów przyczynia się do redukcji emisji gazów cieplarnianych ze środków transportu o około 16 milionów ton CO₂ rocznie, co odpowiada usunięciu z dróg 3,5 miliona samochodów. Tym samym rowery oraz komunikacja miejska zmniejszają natężenie ruchu w miastach (mniejsza liczba osób korzystających z samochodów prywatnych), co przekłada się na mniejsze korki oraz redukcję hałasu nawet o 50%.

W kontekście rozwoju nowoczesnych miast, rowery odgrywają kluczową rolę w budowie tzw. smart cities – sprzyjają mobilności miejskiej, zmniejszają obciążenie infrastruktury drogowej i pozwalają na lepsze zarządzanie przestrzenią publiczną. W obliczu rosnących wyzwań związanych z urbanizacją, zmianami klimatycznymi i zdrowiem publicznym, ECF apeluje o zintegrowaną strategię rowerową na poziomie Unii Europejskiej, obejmującą inwestycje w infrastrukturę, promocję jazdy na rowerze oraz polityki wspierające zrównoważony transport. Budowa nowych ścieżek rowerowych, rozwój bezpiecznych parkingów dla rowerów oraz inicjatywy edukacyjne mają kluczowe znaczenie dla popularyzacji tego środka transportu.

Zachęcamy wszystkich do aktywnego udziału w obchodach Światowego Dnia Roweru. Aktywność ruchowa sprzyja poprawie kondycji sercowo-naczyniowej, wzmocnienie siły mięśni, poprawa wydolności płuc, czy redukcja stresu i poprawa samopoczucia to tylko niektóre z korzyści korzystania z jednośladu. Niech ten dzień będzie okazją do promowania zdrowego i ekologicznego stylu życia, który nie tylko poprawia kondycję fizyczną, ale także realnie wpływa na poprawę jakości powietrza i zmniejszenie emisji szkodliwych substancji do atmosfery. Wybierając rower, wybieramy zdrowie. Swoje i innych.

1 https://www.ecf.com/media/resources/2018/TheBenefitsOfCycling_final-v2-3.pdf
2 https://copenhagenizeindex.eu/