Boli cię ząb? Winny może być zębiniak!



Boli cię ząb? Winny może być zębiniak! Ząb najczęściej obumiera i szarzeje na skutek zaawansowanej próchnicy lub niefortunnego urazu – lecz nie zawsze. Mało znaną, tajemniczą przyczyną martwicy miazgi jest zębiniak. Co to takiego?

Zębiniak – podstępny zabójca miazgi

Miazga jest bogato unerwioną i unaczynioną tkanką, którą można porównać do „serca” zęba. To miazga doprowadza do niego składniki odżywcze oraz tlen. Dzięki temu ząb jest żywy i odpowiada na bodźce np. ból, gorąco czy zimno. Dlatego jednym z największych zagrożeń dla żywotności i dobrej kondycji naszych zębów są właśnie choroby miazgi.

Schorzenia miazgi najczęściej są spowodowane zaawansowaną, nieleczoną próchnicą, która może wywołać stan zapalny tej tkanki i stopniowe jej obumieranie. Innymi przyczynami uszkodzenia miazgi są urazy mechaniczne, np. silne uderzenie, które może naruszyć tę tkankę i doprowadzić do martwicy zęba lub niepoprawnie przeprowadzone leczenie kanałowe.

W tym kontekście konsternację pacjenta może wywołać fakt, że czasami ząb bez śladu próchnicy, nieleczony wcześniej kanałowo i bez historii urazu, nagle obumiera i przestaje reagować na bodźce. Winowajcą może być właśnie zębiniak (dentinoid). I choć nazwa jest niepozorna, to zmiana ma groźne konsekwencje dla zdrowia zębów.

– Zębiniaki należą do zmian zwyrodnieniowych miazgi. Są to zmineralizowane struktury zlokalizowane w miazdze zęba, na ogół w jego komorze, rzadziej w obrębie korzeni. Zwane także kamieniami miazgowymi, poprzez twardą strukturę przypominającą zwapnione złogi. Zębiniaki mogą różnić się umiejscowieniem, kształtem oraz wielkością, począwszy od tych małych do bardzo dużych. W ok. 90 proc. występują w zębach wielokorzeniowych. Znane są przypadki występowania zębiniaków również w zębach niewyrzniętych, np. ósemkach ukrytych jeszcze w kości – mówi lek. stom. Monika Stachowicz z Centrum Periodent w Warszawie.

Przyczyna powstawania zębiniaków nie jest do końca wyjaśniona.  Badania sugerują, że na ich rozwój wpływ mogą mieć przewlekłe zmiany zapalne prowadzące do podrażnień miazgi, spowodowane próchnicą lub nawet wypełnieniem, urazy w obszarze zęba lub nieprawidłowo przeprowadzone zabiegi stomatologiczne.

Eksperci twierdzą, że zmiany mogą również towarzyszyć niektórym schorzeniom m.in. dysplazji zębiny, odontodysplazji oraz uwarunkowanej genetycznie chorobie, zwanej zespołem Albrighta (dziedziczna osteodystrofia Albrighta). Zębiniaki częściej występują również u osób między 50. a 70. rokiem życia.

Jak wygląda diagnoza i leczenie?

Zazwyczaj zmiany te wykrywane są u pacjenta przypadkowo podczas rutynowych zdjęć RTG, np. w celu zdiagnozowania próchnicy. Czy zwapnienia mogą być groźne?

– To zależy. Gdy zębiniak jest niewielki, nie musi powodować żadnych dolegliwości bólowych ani naruszać miazgi. Problem zaczyna się, gdy zmiana osiąga znaczny rozmiar, uciska zakończenia nerwów i naczynia krwionośne. Wówczas pojawić się mogą objawy zbliżone do tych przy zapaleniu miazgi, czyli samoistny, tępy, pulsujący ból, ale także ten charakterystyczny dla neuralgii nerwu trójdzielnego, czyli ból trudny do zniesienia, przeszywający, którego nie da się złagodzić środkami przeciwbólowymi. Ostatecznie rozległy zębiniak w obrębie miazgi może doprowadzić do jej obumarcia – wyjaśnia dentystka.




Czy więc zmianę należy leczyć? Nie jest to jednoznaczne. Przy niewielkim rozmiarze zębiniaka zaleca się obserwację i monitorowanie jego ewentualnego wzrostu podczas cyklicznych przeglądów w gabinecie. Jednak, gdy obecności zmiany towarzyszą nieprzyjemne objawy, stomatolog może usunąć miazgę i leczyć zęba kanałowo.

Z drugiej strony, zębiniaki same w sobie mogą być problemem przy leczeniu kanałowym, poprzez swój rozmiar i umiejscowienie mogą choćby utrudnić właściwy dostęp do dna komory zęba czy skutkować złamaniem narzędzi endodontycznych w trakcie zabiegu. Z tego względu zalecane jest leczenie z użyciem mikroskopu stomatologicznego, który dużo precyzyjniej uwidacznia tkanki zęba.

Eksperci wskazują również na potrzebę czujności u pacjentów i zgłaszanie wszelkich dolegliwości podczas okresowych wizyt u dentysty.

– Gdy pacjent zauważa niepokojące objawy, np. ból o nieznanym źródle, zawsze warto to zweryfikować. Tym bardziej, że nie zawsze przyczyną bólu zęba jest próchnica. Stąd tak istotna rola diagnostyki i badań radiologicznych, które obrazują czasem zaskakujące podłoże problemu. Pacjent, który dba o higienę jamy ustnej, unika podaży cukrów, nie naraża zębów na urazy może być zaskoczony informacją o zębiniaku, który spowodował obumarcie miazgi. Takie paradoksy w stomatologii się zdarzają, nie znaczy to jednak, że nasze nawyki nie mają znaczenia. Mają – i to kluczowe – mówi stomatolog.

Nie pomyl z zębiakiem!

Zębiak (in. odontoma) to łagodny guz nowotworowy, które wywodzi się od tkanek tworzących zawiązek zęba (szkliwa, zębiny, miazgi), na ogół pojawiający się w kości żuchwy i szczęki, rzadziej w tkankach dziąseł. Ta zmiana również może osiągać niespotykane rozmiary, skutkując deformacją wyrostka zębodołowego, zmianą ułożenia zębów czy zatrzymaniem wzrostu zęba stałego w kości u dzieci (szczególnie kłów i siekaczy). Zębiaki, w przeciwieństwie do zębiniaków, usuwane są chirurgicznie, np. poprzez wyłuszczenie guza razem z otaczającą go torebką.

Kosmetyczny rekonstruktor skóry. Jak działa kolagen?

Kolagen to kluczowe białko strukturalne naszej skóry. Odpowiada za jej jędrność, elastyczność, wytrzymałość oraz nawilżenie. Dzięki swoim bezcennym właściwościom, kolagen…
CZYTAJ

Ekspert: są tylko dwa przeciwskazania do znieczulenia porodowego

Czy znieczulenie porodowe powinno być domyślnie dostępne dla pacjentek? – Jestem wielkim zwolennikiem tego pomysłu. Są tylko dwa przeciwskazania do…
CZYTAJ

2 przepisy na zdrowe przekąski dla dzieci z wykorzystaniem pełnoziarnistej kaszki dla dzieci –spróbuj daktylowych kulek mocy lub bananowych muffinek z kaszką jaglaną

Zdrowe przekąski to ważny element w diecie dzieci, które potrzebują dużo energii i składników odżywczych do prawidłowego funkcjonowania i rozwoju.…
CZYTAJ

Oddech dla Zdrowia. Jak fizjoterapia pomaga zwalczać choroby układu oddechowego?

Szacuje się, że choroby układu oddechowego są przyczyną nawet 1/6 wszystkich zgonów na świecie. Eksperci alarmują, iż zapadalność i umieralność…
CZYTAJ

Perfumy męskie na prezent – jakie wybrać?

Perfumy to znakomity prezent dla mężczyzn, niezależnie od okazji związanej z wręczeniem podarunku. Problem pojawia się jednak zawsze w momencie…
CZYTAJ

Ratunek dla pacjentów z zaburzeniami rytmu serca. Kardioneuroablacja alternatywą dla wszczepienia stymulatora serca

Kardioneuroablacja nerwu błędnego tzw. „odnerwianie” serca jest jedną z metod leczenia zaburzeń rytmu serca, a zarazem alternatywą dla wszczepienia stymulatora…
CZYTAJ

HARIBO z konkursem wspieranym przez sztuczną inteligencję

Marka popularnych, produkowanych od ponad 100 lat, żelek zorganizowała konkurs konsumencki #GDZIEZHARIBO, w którym wykorzystuje przełomową technologię AI. Nad wodospad?…
CZYTAJ

Światowa Organizacja Meteorologiczna (WMO) ogłasza 2023 rok najcieplejszym w historii pomiarów

Światowa Organizacja Meteorologiczna (WMO) ogłosiła, że rok 2023 został uznany za najcieplejszy w historii pomiarów, ze średnią temperaturą globalną przewyższającą…
CZYTAJ

Leki przeciwcukrzycowe przełomem w leczeniu otyłości. Ich skuteczność jest porównywalna z operacjami bariatrycznymi

Według danych Światowej Organizacji Zdrowia (WHO), ponad 2 miliardy ludzi na świecie cierpi z powodu nadwagi, z czego ponad 650…
CZYTAJ

Uśmiechnij się do zdrowia: Na czym polega leczenie zębów pod mikroskopem?

Piękny uśmiech i zdrowe zęby bez ubytków, są niezwykle ważne nie tylko w kontekście estetyki, ale przede wszystkim zdrowia, komfortu…
CZYTAJ

Kolekcja bielizny “Jak ze snu” w Sinsay!

Kobieca bielizna i piżamy to zarówno subtelne koronki, jak i miękka bawełna. Niezależnie od swoich preferencji, w Sinsay na pewno…
CZYTAJ

Zęby mleczne, zęby stałe – czy istnieje oficjalny kalendarz ząbkowania?

„Mojemu dziecku nie wypadają mleczaki. Wszystkie dzieci z klasy mają już stałe zęby, a on nie”, „Które zęby powinny wyrznąć…
CZYTAJ





ZDROWIE

VIEW ALL

Oddech dla Zdrowia. Jak fizjoterapia pomaga zwalczać choroby układu oddechowego?

Szacuje się, że choroby układu oddechowego są przyczyną nawet 1/6 wszystkich zgonów…
CZYTAJ

Ratunek dla pacjentów z zaburzeniami rytmu serca. Kardioneuroablacja alternatywą dla wszczepienia stymulatora serca

Kardioneuroablacja nerwu błędnego tzw. „odnerwianie” serca jest jedną z metod leczenia zaburzeń…
CZYTAJ

Leki przeciwcukrzycowe przełomem w leczeniu otyłości. Ich skuteczność jest porównywalna z operacjami bariatrycznymi

Według danych Światowej Organizacji Zdrowia (WHO), ponad 2 miliardy ludzi na świecie…
CZYTAJ

Światowy Dzień Walki z Rakiem. Rozmawiajmy, aby pozostać dłużej razem

4 lutego obchodzimy Światowy Dzień Walki z Rakiem, który zachęca do profilaktyki…
CZYTAJ

Nowoczesna i małoinwazyjna operacja robotyczna raka jelita grubego 
dostępna bezpłatnie w ramach NFZ, w szpitalach LUX MED Onkologia

Rak jelita grubego to drugi nowotwór złośliwy w Polsce pod względem przyczyny…
CZYTAJ