Od zdrowia jamy ustnej może zależeć zdrowie całego organizmu – przekonują dentyści. Choroby dziąseł i towarzyszące im stany zapalne w jamie ustnej mogą mieć wpływ na pracę układu pokarmowego, układu krążenia, a nawet na rozwój cukrzycy.
Zęby wpływają na… serce
Jeszcze kilka lat temu specjaliści nie widzieli związku pomiędzy schorzeniami dziąseł a chorobami serca, cukrzycą czy problemami z nerkami. Teraz jednak biją na alarm, bo od zdrowia jamy ustnej zależy zdrowie całego organizmu, a kolejne badania dostarczają coraz to nowszych powiązań.
– Na zdrowie patrzy się dziś bardziej holistycznie. Specjaliści szukają związków pomiędzy poszczególnymi schorzeniami, a coraz więcej tropów prowadzi ich do jamy ustnej. Wiele schorzeń to właśnie tam znajduje swoje źródło, w wielu przypadkach także zdrowie zębów może powodować zaostrzanie się dolegliwości ogólnoustrojowych –mówi lek. stom. Wojciech Fąferko z Centrum Implantologii i Ortodoncji Dentim Clinic w Katowicach.
I faktycznie, jak pokazują badania American Academy of Dentistry osoby cierpiące na choroby przyzębia aż o 40 proc. są bardziej narażone na choroby przewlekłe. Takich związków usta-ciało specjaliści dziś doliczyli się już kilkanaście, są one powodem, dla których warto dbać o jamę ustną – przekonują.
Groźne bakterie
Skąd takie powiązanie? W wielu przypadkach winne są bakterie, powodujące rozwój chorób przyzębia i przyczyniające się do rozwoju stanu zapalnego. Infekcja sprawia, że do walki z bakteriami rusza układ odpornościowy. Nieleczona, sieje spustoszenie, niszcząc miękkie tkanki dziąsła i kości, które utrzymują zęby na swoim miejscu. Efekt – paradontoza. Ale to nie koniec, toczące jamę ustną zakażenie wpływa na pracę całego organizmu.
– Naukowcy potwierdzili m.in. związek pomiędzy chorobami przyzębia, a ryzykiem zachorowania na cukrzycę. Infekcja, która zaczyna się w ustach stopniowo rozprzestrzenia się po całym organizmie, osłabia przy tym zdolność organizmu do kontroli poziomu cukru. Mówiąc wprost, choroba przyzębia upośledza zdolność wykorzystywania insuliny przez ludzki organizm – mówi specjalista.
Ten związek jest jednak o wiele silniejszy i działa w obie strony. Wysoki poziom cukru we krwi stwarza idealne warunki do rozwoju infekcji, w tym infekcji obejmujących dziąsła. – W porę podjęte leczenie choroby przyzębia jest w stanie zminimalizować ryzyko zachorowania na cukrzycę. Dlatego nie można lekceważyć pierwszych symptomów choroby np. krwawień podczas szczotkowania, podrażnień dziąsła czy opuchlizn – mówi dr Fąferko.
Dziąsła, a ryzyko zawału
Choroby przyzębia mogą mieć także wpływ na kondycję naszego serca. Jak podają naukowcy z Boston University Goldman School of Dental Medicine aż 91 proc. pacjentów z chorobami serca dotknięte jest chorobami przyzębia. Schorzenia te mają kilka wspólnych przyczyn np. palenie papierosów, uboga w witaminy i minerały dieta, a także nadwaga. Co więcej, wielu naukowców przypuszcza, że choroby przyzębia mają bezpośredni wpływ na ryzyko wystąpienia chorób serca np. zapalenia mięśnia sercowego, wsierdzia lub osierdzia, a w wielu przypadkach mogą doprowadzić do zawału.
– Związku znów trzeba szukać w bakteriach. Przenikające z jamy ustnej do krwioobiegu drobnoustroje traktowane są tam jak ciała obce. Są więc atakowane przez przeciwciała. W efekcie tego bakteria staje się cięższa i osiada na ścianach naczyń krwionośnych. Dochodzi do powstania groźnej blaszki miażdżycowej, niebezpiecznej m.in. dla naczyń wieńcowych. Zwiększona przez stan zapalny w jamie ustnej krzepliwość krwi może doprowadzić do oderwania się takiej blaszki i zatkania naczynia krwionośnego – tłumaczy dentysta.
Uwaga – osteoporoza!
Schorzenia dziąseł są niebezpieczne także dla kobiet chorujących na osteoporozę. I chociaż związek tylko z pozoru może wydawać się odległy, to obie choroby mają jedną cechę wspólną – osłabienie kości. Dlatego kobiety chorujące na osteoporozę powinny szczególnie przeciwdziałać pojawieniu się infekcji w jamie ustnej.
– W tym przypadku jest ryzyko nałożenia się dwóch chorób, które z dwóch stron atakują kości. Z jednej strony osteoporoza, która osłabia kości, sprawia, że stają się bardziej kruche i mniej wytrzymałe, z drugiej choroba przyzębia, które niszczy strukturę kości, która utrzymuje ząb w szczęce. To może nieuchronnie prowadzić do utraty zębów.
Podróż bakterii w głąb ciała
Choroba przyzębia może siać spustoszenie także w innych częściach naszego organizmu. Namnażające się w jamie ustnej bakterie, mogą być przyczyną rozwoju zapalenia płuc i obturacyjnej choroby płuc, pogarszając stan chorego i spowalniając proces jego leczenia. W łagodnych przypadkach te same drobnoustroje mogą być odpowiedzialne za… nawracające przeziębienia i zapalenia gardła. Ponadto bakterie docierając do nerek mogą spowodować kłębuszkowe zapalenie nerek. Rozchwianie pracy układu immunologicznego może z kolei doprowadzić do powstania reakcji alergicznych.
Istnieje także związek pomiędzy chorobami dziąseł, a układem pokarmowym. – Występujące u osób z chorobami przyzębia opuchlizny, podrażnienia i rozchwiania zębów sprawiają, że nie są one w stanie pogryźć prawidłowo jedzenia, w efekcie czego rośnie ryzyko stanów zapalnych układu pokarmowego, refluksu, a nawet schorzeń zębów, które trawione są przez cofające się kwasy żołądkowe – mówi dr Fąferko.
Leczenie – prosta wizyta
Jak temu zaradzić? Stomatolodzy zalecają przede wszystkim reagowanie na pierwsze symptomy choroby dziąseł. Są nimi m.in. krwawienia podczas szczotkowania, opuchlizny i ból dziąseł np. podczas jedzenia. W porę rozpoznana choroba dziąseł jest możliwa do leczenia przy rygorze higienicznym.
– Pierwszym krokiem jest piaskowanie i skaling, czyli usunięcie z powierzchni zębów kamienia. Pomocny jest także kiretaż, czyli usunięcie kamienia poddziąsłowego. Diagnostyce poddawane są także kieszonki zębowe, dzięki czemu możemy ocenić, czy konieczna jest resekcja czy wystarczy zabieg regeneracyjny tkanki – mówi ekspert Dentim Clinic.
Najprostszym jednak sposobem na uniknięcie schorzenia jest regularna higiena. Szczotkowanie i nitkowanie zębów min. 2 razy dziennie, a także stosowanie past bogatych we fluor. Ważne jest także, aby do mycia stosować szczoteczkę z miękkim włosiem, która nie podrażnia dziąseł.
Jeszcze jedno – uwaga na okluzję
Ale nie tylko bakterie powodują problemy ogólnoustrojowe, których źródło leży w ustach. Również nieustabilizowany zgryz, czyli nierównowaga pomiędzy zębami, mięśniami a stawem skroniowo-żuchwowym, zwana fachowo chorobą okluzyjną. Schorzenie to jest źródłem przewlekłych bólów głowy, szumów w uszach i problemów z kręgosłupem wynikających z napięcia mięśni szyi.
– W wielu przypadkach osoby z takimi przypadłościami leczone są neurologicznie, przyjmują leki przeciwmigrenowe. Tymczasem powodem ich problemów są zaburzenia układu kostno-mięśniowego, które w porę zdiagnozowane pozwalają na leczenie – mówi dr Fąferko.
*** Dentim Clinic to nowoczesny gabinet stomatologiczny w centrum Katowic, wyspecjalizowany w leczeniu implantologicznym oraz leczeniu ortodontycznym dzieci, młodzieży oraz dorosłych.Klinika dysponuje własną pracownią diagnostyczną z RTG i tomografią komputerową, natomiast niezwykle precyzyjne leczenie kanałowe wykonujemy korzystając z najnowocześniejszych mikroskopów ZEISS. Specjalnością lekarzy ośrodka jest również: stomatologia estetyczna, protetyka, chirurgia szczękowa, profilaktyka paradontozy oraz stomatologia zachowawcza. Dzięki znieczuleniu The Wand, narkozie oraz sedacji wziewnej gabinet leczy pacjentów bez bólu i stresu. www.dentim.pl
