Możemy wyróżnic wiele typów zaćmy. Zaćmę wrodzoną, która może występowac jako zaćma warstwowa, zaćma całkowita, zaćma jadrowa…
Zaćmę nabytą możemy podzielic na następujące rodzaje: zaćmę początkową, zaćmę zaawansowaną, zaćmę niedojrzałą, zaćmę dojrzałą, zaćmę przejrzałą.
Poniżej omówimy jakie są objawy zaćmy oraz jak leczyć zaćmę. Im wcześniej zdiagnozowana tym lepiej!
Zaćma, zacznijmy od początku:
Zaćma może miec gwałtowny (szybki) rozwój ale i też zaćma może rozwijać się nawet przez kilka lat. Nieleczona zaćma może prowadzic do co całkowitego utraty wzroku. Zaćma objawia się całkowitym lub częściowym zmętnieniem soczewki.
Zaćmę usuwa sie operacyjnie, im wcześniej zaćma zostanie zdiagnozowana, tym większe są szanse na szybki powrót do zdrowia. W dzisiejszych czasach nowoczesne metody operacyjne, pozwalają na usunięcie zaćmy już w pierwszych etapach jej rozwoju (kiedyś usuwano zaćmę w zaawansowanym stadium).
Tak jak już wspominaliśmy wykrycie zaćmy w jej wczesnym stadium pozwala na szybszy powrót oka do zdrowia, jednak gdy zaćma została u nas zdiagnozowana zbyt późno, podczas zabiegu używa się więcej ultradźwięków co skutkuje dłuższym okresem powrotu oka do “normalnego” funkcjonowania.
Gdy występuje u nas zaćma obustronna, zabieg usunięcia zaćmy wykonuje się na 2 razy. Najpierw usuwa się zaćmę z jednego oka, później z drugiego oka.
Objawy zaćmy:
- Podstawowym objawem zaćmy to niewyraźne widzenie obraz “za mgłą”, taki stan rzeczy utrzymuje się aż do całkowitej utraty wzroku,
- Znaczne pogorszenie ostrości wzroku
- Podczas występowania zaćmy mamy problemy z dokładnym ocenianiem odległości,
- Podczas zaćmy może także występowac zez lub oczopląs
Zaćmę możemy wyodrębnić na jednostroną i obustroną. Gdy występuje zaćma jednostrona, pacjent może ( i bardzo często tak jest) zbagatelizować problem.
Jakie mamy rodzaje zaćmy?
Zaćmę wrodzoną może występować w następujących rodzajach:
– zaćma błoniasta, do powstania tego typu zaćmy dochodzi w momencie gdy zostanie przerwana ciągłość torebki soczewki.
– zaćma biegunowa,
– zaćma całkowita, wystepuje wówczas gdy u noworodka stwierdzono brak zdolności widzenia. Przy zaćmie obustronnej całkowitej bardzo często u noworodka występuje oczopląs,
– zaćma warstwowa- okołojądrowa, przy tego rodzaju zaćmie pole widzenia jest “tylko” częściowo ograniczone ponieważ zaćmienie jestmniej wysycone w centrum a bardziej obwodowo, wówczas obwód soczewki jest przejrzysty. Tego rodzaju zaćma jest najczęściej spotykaną zaćmą wrodzoną.
Zaćma nabyta i jej rodzaje:
– zaćma pęczniejąca, w tego rodzaju zaćmie soczewka pecznieje, na skutek chłonięcia wody przez soczewkę,
– zaćma niedojrzała, powstające zamglenie soczewki powoduje ślepotę,
– zaćma dojrzała, podczas tego rodzaju zaćmy, nastepuje calkowite zamglenie soczewki,
– zaćma zaawansowana, w tym przypadku nastepuje całkowite zamglenie soczewki, którego nastepstwem jest upośledzenie wzroku,
– zaćma poczatkowa, w tej fazie zaćmy możemy zauważyć, zmetnienie w obwodzie soczewki,
– zaćma przejrzała, ten rodzaj zaćmy, może spowodować u nas całkowitą i nieodwracalną ślepotę. Ponieważ na skutek upłynniana sie włókien soczewki, jądro soczewki przesuwa się w dół, może to spowodować zapalenie tęczówki oraz ciała rzęskowatego.
Co zwiększa ryzyko powstawania zaćmy?:
Jednym z czynników jakie zwiększają ryzyko powstania zaćmy, mogą ( i czesto są ) uwarunkowania genetyczne. Dodatkowo kolejnym czynnikiem, który może mieć wpływa na powstanie zaćmy to wystawianie oczu na kontakt ze szkodliwymi promieniami UV.
Innymi czynnikami, które zwiększają ryzyko powstania zaćmy to zła diet, niezdrowy tryb życia, palenie papierosów, nadwaga. Powstawanie zaćmy, może też byc spowodowane cukrzycą, różnego rodzaju urazami oczu, przyjmowanie leków sterydowych prze dłuższy okres.
Jak donoszą badania, można skutecznie zmniejszyć ryzyko powstania zaćmy oraz spowolnić proces powstawania, poprzez odpowiednią dietę i zdrowy tryb życia, czyli jedzmy dużo owoców i warzyw bogatych w przeciwutleniacze ( marchew posiada dużo beta-karotenu i bardzo dobrze wpływa na wzrok, pestki dyni, brokuły, pietruszka, truskawki i inne ).
Leczenie zaćmy:
Zaćmę możemy leczyć tylko operacyjnie. Zabieg wykonywany jest przy użyciu ultradźwięków lub strumienia wody. Zabieg usuwania zaćmy polega na usunięciu zmetniałej masy soczewkowej, a nastepnie wprowadzenie do torebki soczewki, sztuczną soczewkę.
Samo usunięcie zmętniałej masy soczewkowej polega na zrobieniu otworów w torebce soczewki a nastepnie rozbiciu zmetniałej masy. Zabieg usunięcia zaćmy jest bezbolesny, tak jak wcześniej już wspominaliśmy, jeśli występuje zaćma obustronna, zabieg taki wykonuje się na dwa razy. Najpierw usuwa się zaćmę z jednego oka, i po okreśie gdy już oko “dojdzie” do siebie, przeprowadza się identyczny zabieg na drugie oko.
Zabieg usunięcią zaćmy trwa na ogół około 1/2 godziny. osoba poddająca się zabiegowi nie jest hospitalizowana i może udać się do domu jeszcze w tym samym dniu. Sam zabieg daje znaczną poprawę widzenia, polepsza się ostrość widzenia. Po wykonanym zabiegu pacjent musi uważać aby nie doszło do nagłego wzrostu cisnienia w oku, dlatego nie zaleca sie wykonywania zwiększonych wysiłków fizycznych.
Pacjent po przebytym zabiegu, jeśli ma prace biurową może do niej wrócić po upływie 2 tygodniu, jeśli natomiast pacjent pracuje fizycznie ten okres sie wydłuża i może trwać nawet do 2-3 miesięcy.
