Wirusowe zapalenie wątroby (WZW) a rak wątrobowokomórkowy



28 lipca obchodzony jest Światowy Dzień Wirusowego Zapalenia Wątroby. Ta grupa chorób zakaźnych wątroby (typy A, B, C, D, E i G) dotyka setek milionów osób na całym świecie. Wśród nich na szczególną uwagę zasługuje WZW typu B, które jest najpowszechniej występującą na świecie chorobą zakaźną oraz WZW typu C zwane cichym zabójcą, które nie ma żadnych objawów we wczesnej fazie zakażenia – najczęściej pojawiają się one dopiero po kilkunastu latach. To właśnie te dwa typy stanowią też główne czynniki ryzyka zachorowania na raka wątrobowokomórkowego (Hepatocellular carcinoma).

WZW a rak wątrobowokomórkowy

Wirusowe zapalenie wątroby jest chorobą bardzo podstępną ze względu na stosunkową łatwość zarażenia oraz brak występowania objawów przez długi czas. Nosiciele wirusa przez wiele lat mogą nie odczuwać żadnych istotnych dolegliwości, jednak w tym samym czasie ich wątroba ulega stopniowemu niszczeniu. Efektem działalności wirusów jest najczęściej niewydolność wątroby, jej marskość oraz jeden z najbardziej złośliwych raków: rak wątrobowokomórkowy. Dwa wirusy: zapalenia wątroby typu B (HBV) oraz zapalenia wątroby typu C (HCV) odpowiadają za około 90 proc. wszystkich pierwotnych raków wątroby.

Znanych jest wiele czynników predysponujących do rozwoju marskości, a w konsekwencji do wystąpienia raka wątrobowokomórkowego. Do jednych z najważniejszych przyczyn należą zakażenia wirusami powodującymi zapalnie wątroby. To przede wszystkim wirus hepatitis B (HBV), powodujący zapalenie wątroby typu B i wirus hepatitis C (HCV), odpowiedzialny za zapalenie wątroby typu C – wyjaśnia prof. Andrzej Deptała, specjalista chorób wewnętrznych, hematologii i onkologii klinicznej, kierownik Kliniki Onkologii i Hematologii w Centralnym Szpitalu Klinicznym MSWiA w Warszawie.

W Polsce wszystkie nowo narodzone dzieci są szczepione przeciwko wirusowi HBV. Taka forma profilaktyki zalecana jest również dorosłym, zwłaszcza tym, którzy czekają np. na zabieg w szpitalu. W przypadku HCV nie ma szczepionki, dlatego szczególnym wyzwaniem jest wczesne diagnozowanie osób zakażonych tym wirusem. Szacuje się, że w polskiej populacji to ok. 2,5 proc. osób.

Trudna diagnostyka raka wątrobowokomórkowego

Pod względem umieralności na nowotwory rak wątroby zajmuje trzecie miejsce na świecie, co wynika m.in. z braku pojawiania się objawów na wczesnym etapie powstania. Najczęściej występującym pierwotnym nowotworem złośliwym wątroby jest rak wątrobowokomórkowy (hepatocellular carcinoma, HCC), który stanowi od 80 do 90 proc. pierwotnych nowotworów złośliwych wątroby. W Polsce nadal wiele osób umiera około czterech miesięcy przed wystąpieniem pierwszych, zauważalnych objawów, ponieważ nie zdają sobie sprawy z tego, że rozwinął się u nich złośliwy nowotwór wątroby.

Jeśli pojawiają się jakieś symptomy to są one niespecyficzne: bóle w nadbrzuszu czy w prawym podżebrzu, uczucie pełności w jamie brzusznej, a ponadto objawy ogólne: osłabienie, łatwa męczliwość, bolesne skurcze mięśni, zwłaszcza nocą. Ponieważ nowotwór ten najczęściej rozwija się u osób z marskością wątroby, to pierwsze objawy – jeśli się już pojawią – pacjenci tłumaczą je sobie obecnością marskości i odwlekają wizytę u specjalisty, który zaleciłby odpowiednie badania i diagnostykę w kierunku raka.






Polskie realia w leczeniu raka wątrobowokomórkowego

W Polsce każdego roku rozpoznaje się ok. 1500 nowych zachorowań na raka wątrobowokomórkowego i rejestruje się ponad 2000 zgonów. Podstawową metodą leczenia jest zabieg chirurgiczny. Wskutek późnego rozpoznania, odsetek pacjentów, którzy kwalifikują się do leczenia operacyjnego wynosi ok. 30 proc. W niektórych wypadkach możliwa jest transplantacja narządu lub chemoembolizacja.

Jednak kiedy choroba jest w stadium zaawansowanym, z przerzutami, konieczne jest wprowadzenie tzw. leczenia systemowego, oddziaływującego na cały organizm pacjenta, mającego na celu spowolnienie choroby i w ten sposób wydłużenie życia chorych z rakiem wątrobowkomórkowym, którzy nie kwalifikują się już do innych metod leczenia. Jakkolwiek te możliwości są w Polsce bardzo ograniczone – leczenie chorych na ten rodzaj raka kończy się na pierwszej linii i to u pacjentów, którzy nie mają przerzutów poza wątrobę. Pacjenci z rakiem wątrobowokomórkowym nie mają w Polsce dostępu do terapii lekami celowanymi w drugiej linii leczenia, które są powszechnie stosowane w innych krajach w Europie.

W Światowym Dniu Wirusowego Zapalenia Wątroby należy pamiętać, że pierwotną prewencję raka wątroby można osiągnąć za pomocą szczepienia przeciwko wirusowemu zapaleniu wątroby typu B. Lepiej zapobiegać niż leczyć, bo leczenie przewlekłego WZW typu B jest bardzo trudne i długotrwałe. Natomiast wirusowe zapalenie wątroby typu C można leczyć skutecznie. Szanse na pełne wyleczenie przy wykorzystaniu najnowszych leków sięgają blisko 100%.9

Artykuł powstał we współpracy z Ipsen Poland sp. z o.o.

1. Galle PR, et al. EASL Clinical Practice Guidelines. J Hepatol 2018; 69:182-236
2. szczepienia.pzh.gov.pl/kalendarz-szczepien-2020/
3. L. Kraj, L. Wyrwicz, A. Deptała, Pacjenci z rakiem wątroby potrzebują szerszego dostępu do leków, Gazeta Wyborcza, 14.03.2020 r.
4. Globocan 2018, The Global Cancer Observatory
5. Globocan 2018, The Global Cancer Observatory
6. A. Kolasińska-Ćwikła, Leczenie pacjentów z rakiem wątrobowokomórkowym, Głos Pacjenta Onkologiczego, nr 2/2020, s. 15
7. Didkowska, i wsp. Nowotwory złośliwe w Polsce 2017. Krajowy Rejestr Nowotworów. Ministerstwo Zdrowia. Warszawa 2019
8. A. Kolasińska-Ćwikła, Leczenie pacjentów z rakiem wątrobowokomórkowym, Głos Pacjenta Onkologiczego, nr 2/2020, s. 16
9. M. Wawrzynowicz-Syczewska, Doustne bezpośrednio działające leki przeciwwirusowe w leczeniu przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu C,

Ciesz się pięknymi włosami każdego dnia!

Ciesz się pięknymi włosami każdego dnia i postaw na profesjonalną pielęgnację STAPIZ! Z Sleek Line REPAIR & SHINE Twoje włosy…
CZYTAJ

Rehabilitacja po COVID-19, jak wrócić do pełni sił po chorobie?

COVID-19 potrafi doprowadzić do prawdziwego spustoszenia organizmu, które sprawia, że powrót do formy może być długim i żmudnym procesem. –…
CZYTAJ

Smażenie jest niezdrowe, ale smaczne? Zdrowy kompromis w kuchni

Uwielbiamy smażone potrawy. Już sam zapach skwierczącego na patelni schabowego pobudza nasze kubki smakowe. Mijany po drodze fast food kusi…
CZYTAJ

Sztuczna inteligencja w służbie radiologii

Dzięki ultranowoczesnemu narzędziu, działającemu w oparciu o mechanizm samouczącej się sieci neuronowej, radiolodzy nie muszą już godzinami stukać w klawiaturę…
CZYTAJ

Zastanawiasz się, jak zadbać o zdrowie psychiczne dziecka? UNICEF radzi

Dzieciństwo jest kluczowym okresem rozwoju dla budowania fundamentów dobrej kondycji zdrowia psychicznego. Niestety wielu dorosłych nie wie, jak w tym…
CZYTAJ

Cała prawda o zawodzie fryzjera – co warunkuje powodzenie stylisty? Podpowiada Łukasz Szymczak

Fryzjerstwo to wyzwanie. Dla klientów to czas na relaks i self-time. Rzadko jednak zagląda się za kulisy salonów fryzjerskich, żeby…
CZYTAJ

Noszenie maseczki może pogorszyć stan uzębienia. Dlaczego tak się dzieje i jak temu zapobiec?

Maseczki chirurgiczne na stałe wpisały się w krajobraz naszego kraju. Od kilkunastu miesięcy praktycznie się z nimi nie rozstajemy, pragnąc…
CZYTAJ

Zainspiruj się nową kolekcją Code Cobalt i dodaj swoim stylizacjom charakteru!

Nadchodzący sezon to pełne faktur i wzorów outfity. To połączenie neutralnych kolorów i mocnego akcentu w postaci kobaltu z klasycznymi…
CZYTAJ

Minimalizm w kolorze

Mniej znaczy więcej. Tak można określić zimowe propozycje marki NOBO, gdzie królują torby, które swoją barwą i formą potrafią wyjść…
CZYTAJ

Historia Twojej miłości. Kolekcja YES Love Story

Miłość nie zna ograniczeń, nie ma wieku, rasy, ani płci. Nikogo nie wyklucza. Dlatego twarzą kampanii walentynkowej marki YES została…
CZYTAJ

Wraca uwielbiana przez klientów Rossmanna akcja wspierająca kobiety „Pomagamy jak umiemy”

Ruszyła szósta edycja akcji „Pomagamy jak umiemy". Podobnie jak w ubiegłym roku, klienci Rossmanna skanując aplikację przy każdych zakupach, będą…
CZYTAJ

“Fiesta” we Wrocławiu – nigeryjska modelka śpiewa w Polsce

Zjawiskowa, 21-letnia Nigeryjka, robi karierę w modelingu. Występuje na okładkach pism modowych i w reklamach ekskluzywnych marek. Tife Fabiyi nie…
CZYTAJ





ZDROWIE

VIEW ALL

Rehabilitacja po COVID-19, jak wrócić do pełni sił po chorobie?

COVID-19 potrafi doprowadzić do prawdziwego spustoszenia organizmu, które sprawia, że powrót do…
CZYTAJ

Sztuczna inteligencja w służbie radiologii

Dzięki ultranowoczesnemu narzędziu, działającemu w oparciu o mechanizm samouczącej się sieci neuronowej,…
CZYTAJ

Wypalenie zawodowe jednak jako wskazanie medyczne do L4, ale przepisy nie są precyzyjne. Co na to psychiatrzy?

W ostatnich tygodniach zeszłego roku pojawiły się doniesienia, że od 2022 wypalenie…
CZYTAJ

Centrum Medyczne Damiana inwestuje 8 mln zł w specjalistyczny sprzęt diagnostyczny

Centrum Medyczne Damiana zakupiło nowoczesny sprzęt do diagnostyki obrazowej: aparat do rezonansu…
CZYTAJ

Czy herbata podkręca metabolizm?

Herbata nie tylko gasi pragnienie. W zależności od rodzaju i sposobu przygotowania…
CZYTAJ