Nowotwory – czy można ich uniknąć?



Nowotwory – czy można ich uniknąć? Modyfikacja stylu życia oraz unikanie czynników ryzyka, takich jak palenie tytoniu, nadwaga, małe spożycie warzyw i owoców, brak aktywności fizycznej oraz nadmierne spożycie alkoholu to sposób, aby zapobiec aż jednej trzeciej zachorowań na nowotwory1. Ponadto, wiele danych epidemiologicznych mówi, że część chorób pojawiających się jeszcze kilkanaście lat temu w starszym wieku jest obecnie diagnozowana na dużo wcześniejszym etapie życia (ok. 30-40. roku życia). Dlatego onkoprofilaktyka to aktualnie jeden z najskuteczniejszych trendów w medycynie prowadzących do utrzymania zdrowia. O ochronie przed nowotworami opowiada prof. dr hab. n. med. Paweł Januszewicz, dyrektor ds. Pediatrii Centrum Zdrowia Dziecka Damiana.

Onkoprofilaktyka młodych dorosłych kluczem do zdrowia!

Liczba zachorowań na nowotwory złośliwe w Polsce stale wzrasta. Jest to związane głównie z procesem starzenia się naszej populacji, ale także z zagrożeniami wynikającymi z prowadzonego stylu życia – do czynników ryzyka należy m.in. otyłość, niska aktywność fizyczna, nadmierne spożywanie alkoholu, palenie tytoniu czy zła dieta1. Dlatego powinniśmy być świadomi, że nawyki i postawy kształtowane w dzieciństwie, mają przełożenie na zapadalność na choroby w wieku dorosłym. Przede wszystkim musimy być świadomi tego, że wielu nowotworów można uniknąć.

– Zadaniem onkoprofilaktyki jest edukacja rodziców dzieci i młodych dorosłych o tym, co może wpływać na zdrowie, a tym samym na jakość życia. Szczególnie, że średnia wieku zapadania na wiele chorób, np. na nowotwór jelita grubego obniżyła się z około 65. roku życia na okres „przed czterdziestką”. Dlatego właśnie o diagnostyce i wykonywaniu badań przesiewowych w zakresie tego nowotworu powinniśmy myśleć już w okolicach trzeciej dekady życia. Zwłaszcza że od powstania pierwszej komórki nowotworowej do uwidocznienia się guza w badaniu obrazowym mija około 10–12 lat. Naprawdę mamy więc czas, aby wykryć chorobę i skutecznie z nią walczyć – komentuje prof. Paweł Januszewicz, dyrektor ds. Pediatrii Centrum Zdrowia Dziecka Damiana.

Do najważniejszych zaleceń należy regularne uprawianie sportu, rezygnacja z używek (alkohol, papierosy) oraz wiedza dotycząca odżywiania w celu zminimalizowania narastającego problemu nadwagi i otyłości.

Nowotwory, którym możemy zapobiec

Warto mieć świadomość, że istnieją grupy chorób, których wystąpieniu w dużej mierze możemy zapobiec. Zależy jednak, o jakim typie nowotworu mówimy. W kontekście nowotworów skóry oczywiście najprostszą metodą jest chronić dzieci i siebie samych przed szkodliwym promieniowaniem słonecznym.

Dlatego zapewnijmy naszej skórze odpowiednie zabezpieczenie w postaci kremów do opalania, które zawierają filtr UV – nie mniejszy niż 30 SPF dla dorosłych i 50 SPF dla dzieci. Powinniśmy też wiedzieć, że np. jeśli dziecko dozna poparzenia słonecznego (poparzenie z pęcherzami) to zagrożenie u młodego dorosłego, że zachoruje na nowotwór złośliwy skóry, wzrasta.

Ochronę przed rakiem szyjki macicy u kobiet oraz nowotworem głowy i szyi u mężczyzn można zapewnić sobie dzięki szczepionce przeciwko HPV. Z kolei w profilaktyce chorób jelita grubego wskazana będzie dieta wysokobłonnikowa, od najwcześniejszych lat życia oraz wykonywanie badań endoskopowych (pierwsze badanie nawet w okolicach 30. roku życia).

Obecnie coraz częściej mówi się także o nowotworach ośrodkowego układu nerwowego, które w dużym stopniu wiążą się z nieustannym używaniem telefonów, tabletów i urządzeń elektronicznych, emitujących groźne promieniowanie. Miejmy to na uwadze pozwalając, naszemu dziecku oglądać bajki na tablecie już od najmłodszych lat. Są to choroby, o których nie słyszymy jeszcze tak często… ale to właśnie powszechny dostęp do elektroniki może być przyczyną wielu tragedii, czyli zachorowania na groźne nowotwory układu nerwowego.




Nowotwór a genetyka

Niestety, musimy wiedzieć, że większości nowotworów u dzieci po prostu nie da się zapobiec. Etiologia wielu z nich nie jest znana, ale możemy stwierdzić, że zwykle ich wystąpienie spowodowane jest modyfikacją genetyczną, czyli złamaniem struktury chromosomalnej.

Musimy jednak pamiętać, że te „najpopularniejsze” są wywołane często np. czynnikami środowiskowymi (złą dietą, brakiem ruchu, niedostateczną ochroną przed promieniowaniem słonecznym), a z tymi z powodzeniem możemy już walczyć. Rakowi, który nie ma podłoża genetycznego, można zapobiegać np. dzięki modyfikacji nawyków i prozdrowotnym zachowaniom.

– Istotą jest budowanie świadomości i „szerokie myślenie” nt. unikania czynników ryzyka wystąpienia nowotworów. Jeśli będziemy wiedzieli, jakich zasad przestrzegać, wtedy istnieje szansa, że w dorosłym życiu nasze dziecko i my sami, unikniemy wielu chorób. Ponadto, brak świadomości zagrożenia chorobami nowotworowymi, a także często niechęć społeczeństwa do wykonywania badań oraz wczesnego zgłaszania się do lekarza w przypadku zauważenia ewentualnych zmian chorobowych może niestety skutkować wzrostem poziomu śmiertelności. To dlatego edukacja w zakresie ochrony przed chorobami ma tak kluczową rolę w utrzymaniu zdrowia – pointuje prof. Paweł Januszewicz, dyrektor ds. Pediatrii Centrum Zdrowia Dziecka Damiana.

1. gov.pl/web/zdrowie/narodowy–program–zwalczania–chorob–nowotworowych–na–lata–2016–2024 [dostęp:2019.03.27]

Gdy najlepszym prezentem na Dzień Mamy jest chwila dla siebie…

26 maja wielu kojarzy się z kwiatami, laurkami, przedstawieniami w przedszkolach. Ale dla mam dzieci nieuleczalnie chorych to dzień jak…
CZYTAJ

Zrównoważony rozwój od 24 lat. ASICS wprowadza 10. edycję butów trailowych GEL-TRABUCO

Dokładnie 24 lata temu na rynku po raz pierwszy pojawiły się kultowe już trailówki ASICS GEL-TRABUCO. Obecnie japońska marka prezentuje…
CZYTAJ

Chepengeno triumfuje w ASICS Austrian Women’s Run Bardzo dobre występy reprezentantek Polski

W Wiedniu odbyła się już 34. edycja największego w Europie biegu dla kobiet – ASICS Austrian Women’s Run. Rywalizacja toczyła…
CZYTAJ

Skóra wrażliwa – co sprzyja działaniom anti-ageing? 4 rady kosmetologa

Skóra wrażliwa stale wymaga bardzo delikatnej i wyjątkowo skutecznej pielęgnacji. Łagodzenie podrażnień, oczyszczanie kosmetykami do cery o szczególnych potrzebach, zapobieganie…
CZYTAJ

limitowana edycja kosmetyków INGLOT x Julia Kostera już w sprzedaży!

Autorska kolekcja kosmetyków Julii Kostery dostępna w drogeriach Hebe już od 19 maja 2022. Produkty to owoc współpracy jednej z…
CZYTAJ

Proste zęby i piękny uśmiech to „miłe skutki uboczne” leczenia ortodontycznego – czemu tak naprawdę należy korygować wady zgryzu?

Proste zęby i piękny uśmiech to „miłe skutki uboczne” leczenia ortodontycznego – czemu tak naprawdę należy korygować wady zgryzu? odpowiada…
CZYTAJ

Zmieniaj świat, dbając o środowisko. Jak to robić lokalnie?

W ostatnich latach coraz częściej słyszymy o konieczności wdrożenia rozwiązań, które zahamują zmiany klimatu. Zazwyczaj obejmują one systemowe rozwiązania dotyczące…
CZYTAJ

Kwas hialuronowy i algi również do pielęgnacji włosów

Kwas hialuronowy kojarzy się zazwyczaj z pielęgnacją skóry twarzy i ciała. W różnym stężeniu i pod różnymi postaciami jest szeroko…
CZYTAJ

Cafe Amor – odwiedź przestrzeń inspirowaną zapachami Cacharel

Przez najbliższe dwa tygodnie kawiarnia Mr. Pancake stanie się Cafe Amor, czyli wyjątkową przestrzenią inspirowaną kolekcją perfum Yes I Am…
CZYTAJ

Podsumowanie pandemii: jak dwa lata COVID-19 wpłynęły na zdrowie Polaków

Ostatnie dwa lata były dla wszystkich dużym wyzwaniem. Konieczność nagłej zmiany stylu życia, niepewność o zdrowie swoje i najbliższych, a…
CZYTAJ

BE FREE! – już są! Pierwsze na świecie rajstopy o działaniu antystatycznym od marki Gatta!

Ponad 58% kobiet irytuje elektryzowanie się rajstop, a w efekcie “klejenia się odzieży do nóg”. Jak wynika z badania koncernu…
CZYTAJ

Świat jest u progu katastrofalnego poziomu niedożywienia u dzieci

Gwałtowny wzrost cen żywności spowodowany wojną na Ukrainie oraz cięcia budżetowe dokonane w czasie pandemii zwiększają zapotrzebowanie na żywność terapeutyczną…
CZYTAJ





ZDROWIE

VIEW ALL

Podsumowanie pandemii: jak dwa lata COVID-19 wpłynęły na zdrowie Polaków

Ostatnie dwa lata były dla wszystkich dużym wyzwaniem. Konieczność nagłej zmiany stylu…
CZYTAJ

Higiena oczu w zależności od wieku. Czy oczy się starzeją?

Upływający czas i starzenie się to proces naturalny – zmienia się skóra,…
CZYTAJ

Wiosna – czas porządków w organizmie

Po zimowym zastoju powoli zaczynamy się ruszać, zdrowiej odżywiać i aktywniej korzystać…
CZYTAJ

Polka u ginekologa

Polki nie są zbyt sumienne, jeśli chodzi o profilaktykę dotyczącą kobiecego zdrowia.…
CZYTAJ

Postcovidowe wypadanie włosów – jak je powstrzymać?

Jeśli widzisz, że podczas codziennego czesania włosów coraz więcej zostaje ich na…
CZYTAJ