Bóle brzucha – dlaczego nie powinniśmy ich ignorować?



Bóle brzucha, biegunka, mdłości czy brak apetytu – to dolegliwości ze strony układu pokarmowego, które dają się we znaki wielu Polakom. Stres, szybkie tempo życia, zła dieta lub brak aktywności fizycznej to aspekty, które sprawiają, że problemy z układem pokarmowym urosły do rangi chorób cywilizacyjnych. Kiedy ból brzucha może być oznaką choroby, a nie tylko konsekwencją zbyt obfitego posiłku i niestrawności? Jakie są przyczyny odczuwanych w brzuchu dolegliwości i które z nich powinny nas martwić? Na te pytania odpowiada lek. med. Dariusz Maj, specjalista gastroenterologii i chorób wewnętrznych w Centrum Medycznym Damiana.

Brzuch może nas boleć na kilka różnych sposobów i z wielu powodów. Dolegliwości mogą występować na tle nerwowym, innym razem są wynikiem problemów trawiennych, a czasem mogą informować o występowaniu poważnej choroby. Zazwyczaj wystarczy zastosować środek przeciwbólowy lub rozkurczowy i dyskomfort znika. Jeśli jednak często tego typu objawy powtarzają się, nie powinniśmy tego bagatelizować – może to bowiem być symptom obecnej w naszym organizmie choroby.

Ból brzucha wywołany stresem

Jedną z najprostszych i bardzo częstych przyczyn bólu brzucha może być… stres! Wynika to z faktu, że brzuch to zaraz po mózgu najbardziej unerwiona część ciała człowieka. Docierające do niego bodźce często pobudzają zakończenia nerwowe, co z kolei przyczynia się do przyspieszonej perystaltyki jelit, biegunek i bólów w podbrzuszu.

Ponadto, stres zaburza ilość i jakość wydzielanych enzymów trawiennych. Powyższe zaburzenia powodują, że mięśnie jelit i żołądka słabiej, wolniej lub szybciej i intensywniej się kurczą, to zaś odpowiada za zaburzone trawienie, szybsze lub wolniejsze przemieszczanie się pokarmu. Efektem są różnego rodzaju niedogodności, takie jak zgaga, zaparcia lub wzdęcia.

Nie zapominajmy, że wszechobecny pośpiech również nie jest naszym sprzymierzeńcem – jedząc szybko i niedokładnie przeżuwając daną potrawę, często dostarczamy do naszego układu pokarmowego powietrze (połykamy je razem z posiłkiem), przez co w jelitach zbierają się gazy. W takich sytuacjach zaleca się spożywanie mniej obfitych, ale częstszych posiłków (5-6 razy dziennie).

Warto też zagospodarować w ciągu dnia czas na jedzenie, co pozwoli nam dokładnie przeżuć pokarm i uniknąć późniejszych problemów trawiennych (jak np. wspomniana wyżej zgaga czy odbijanie).

Nietolerancja pokarmowa

Uporczywe bóle brzucha często wiążą się także z występowaniem nietolerancji pokarmowych. Jest to nieimmunologiczna reakcja organizmu np. na dany składnik pokarmowy i ma związek bezpośrednio z niedoborem enzymatycznym. W praktyce oznacza to, że jeśli danego enzymu jest zbyt mało, proces trawienny staje się zaburzony i przez to nasz organizm nie będzie tolerował np. glutenu czy laktozy, które obecne są w większości spożywanych przez nas pokarmów.

Problem z przetworzeniem danej substancji może z kolei wywoływać nieprzyjemne dolegliwości ze strony układu pokarmowego, takie jak: bóle brzucha, biegunki czy wzdęcia. Dodatkowo niestrawione produkty mogą powodować uszkodzenie ściany jelita poprzez źle i w nadmiarze rozmnażającą się florę bakteryjną, dla której nie do końca strawiony produkt jest dobrą pożywką.

Dlatego jeśli regularnie, np. po zjedzeniu orzechów czy wypiciu mleka, czujemy się gorzej – nie bagatelizujmy tego problemu i sprawdźmy za pomocą testów alergicznych, czy przypadkiem nie narażamy się nieświadomie na działanie produktów, których nasz organizm nie toleruje.




Ból brzucha jako oznaka wrzodów?

Brzuch może jednak boleć z bardziej poważnych przyczyn niż stres czy niestrawność. Jedną z dolegliwości jest np. choroba wrzodowa żołądka, która objawia się głównie uczuciem bólu i pieczenia. Związana jest z występowaniem wrzodów trawiennych, czyli ubytków śluzówki żołądka.

a przyczyny pojawienia się wrzodów często podaje się szybki i stresujący tryb życia, a także niekorzystny wpływ spożywania tłustych, słonych i ostrych potraw oraz picie dużych ilości kawy i alkoholu. Obecnie lekarze podkreślają jednak, że czynniki te choroby nie wywołują, ale zdecydowanie zaostrzają jej przebieg i nasilają objawy.

Często za pojawienie się choroby odpowiedzialna jest bakteria Helicobacter pylori, która uszkadza śluzówkę żołądka. Boleści towarzyszące występowaniu wrzodów to skutek działania kwasu żołądkowego na nerwy, które poprzez pogłębiające się nadżerki odsłaniają się i zostają narażone na niszczące działanie kwasu.

Ból ma charakter piekący, najczęściej odczuwany jest pośrodku brzucha, poniżej mostka lub nad pępkiem. Dodatkowo, często pojawia się wtedy uczucie głodu. Współwystępującymi dolegliwościami są wzdęcia, zgaga, odbijanie, nudności czy wymioty – komentuje lek. med. Dariusz Maj, specjalista gastroenterologii i chorób wewnętrznych.

Skuteczna diagnoza jest o tyle istotna, że nieleczone wrzody nie dość, że powodują dyskomfort to są niebezpieczne dla zdrowia. Jeśli wrzód pęknie, może spowodować krwotok wewnętrzny, czyli krwawienie z przewodu pokarmowego, objawiające się silnym bólem, twardym brzuchem oraz czarnymi i smolistymi stolcami. Często dochodzi także do wymiotów. W takiej sytuacji konieczne jest wezwanie pogotowia i jak najszybsza konsultacja z lekarzem.

Bóle brzucha o podłożu ginekologicznym

Warto wiedzieć, że ból brzucha nie zawsze jest oznaką problemów z układem pokarmowym. W przypadku kobiet odczuwany w okolicy krzyżowej i podbrzuszu dyskomfort może być związany z menstruacją czy owulacją. Objawy te są z reguły naturalnym zjawiskiem i nie wymagają postępowania diagnostycznego (chyba, że stają się coraz częstsze i silniejsze).

Z kolei bóle w podbrzuszu, które pojawiają się nagle lub stopniowo narastają czy mają charakter „kolki” zawsze powinny nas skłonić do pilnej konsultacji z lekarzem. Mogą bowiem zwiastować zapalenie przydatków (przy podwyższonej temperaturze ciała).

Pamiętajmy jednak, że odczuwane dolegliwości mogą być także związane z układem wydalniczym, czyli zapaleniem pęcherza lub np. sygnalizować zapalenie wyrostka robaczkowego. Dlatego jeśli brzuch boli nas często lub objawy pojawiają się nagle, są ostre i silne, zawsze należy zasięgnąć porady lekarza, który będzie mógł na podstawie wywiadu ustalić źródło problemu i skierować pacjenta na dalsze badania diagnostyczne (jak np. USG czy analizy krwi), dzięki którym będzie możliwe wykluczenie bardziej poważnych chorób lub wdrożenie leczenia.


Lek. med. Dariusz Maj – Centrum Medyczne Damiana (specjalista gastroenterologii i chorób wewnętrznych)

Gdy najlepszym prezentem na Dzień Mamy jest chwila dla siebie…

26 maja wielu kojarzy się z kwiatami, laurkami, przedstawieniami w przedszkolach. Ale dla mam dzieci nieuleczalnie chorych to dzień jak…
CZYTAJ

Zrównoważony rozwój od 24 lat. ASICS wprowadza 10. edycję butów trailowych GEL-TRABUCO

Dokładnie 24 lata temu na rynku po raz pierwszy pojawiły się kultowe już trailówki ASICS GEL-TRABUCO. Obecnie japońska marka prezentuje…
CZYTAJ

Chepengeno triumfuje w ASICS Austrian Women’s Run Bardzo dobre występy reprezentantek Polski

W Wiedniu odbyła się już 34. edycja największego w Europie biegu dla kobiet – ASICS Austrian Women’s Run. Rywalizacja toczyła…
CZYTAJ

Skóra wrażliwa – co sprzyja działaniom anti-ageing? 4 rady kosmetologa

Skóra wrażliwa stale wymaga bardzo delikatnej i wyjątkowo skutecznej pielęgnacji. Łagodzenie podrażnień, oczyszczanie kosmetykami do cery o szczególnych potrzebach, zapobieganie…
CZYTAJ

limitowana edycja kosmetyków INGLOT x Julia Kostera już w sprzedaży!

Autorska kolekcja kosmetyków Julii Kostery dostępna w drogeriach Hebe już od 19 maja 2022. Produkty to owoc współpracy jednej z…
CZYTAJ

Proste zęby i piękny uśmiech to „miłe skutki uboczne” leczenia ortodontycznego – czemu tak naprawdę należy korygować wady zgryzu?

Proste zęby i piękny uśmiech to „miłe skutki uboczne” leczenia ortodontycznego – czemu tak naprawdę należy korygować wady zgryzu? odpowiada…
CZYTAJ

Zmieniaj świat, dbając o środowisko. Jak to robić lokalnie?

W ostatnich latach coraz częściej słyszymy o konieczności wdrożenia rozwiązań, które zahamują zmiany klimatu. Zazwyczaj obejmują one systemowe rozwiązania dotyczące…
CZYTAJ

Kwas hialuronowy i algi również do pielęgnacji włosów

Kwas hialuronowy kojarzy się zazwyczaj z pielęgnacją skóry twarzy i ciała. W różnym stężeniu i pod różnymi postaciami jest szeroko…
CZYTAJ

Cafe Amor – odwiedź przestrzeń inspirowaną zapachami Cacharel

Przez najbliższe dwa tygodnie kawiarnia Mr. Pancake stanie się Cafe Amor, czyli wyjątkową przestrzenią inspirowaną kolekcją perfum Yes I Am…
CZYTAJ

Podsumowanie pandemii: jak dwa lata COVID-19 wpłynęły na zdrowie Polaków

Ostatnie dwa lata były dla wszystkich dużym wyzwaniem. Konieczność nagłej zmiany stylu życia, niepewność o zdrowie swoje i najbliższych, a…
CZYTAJ

BE FREE! – już są! Pierwsze na świecie rajstopy o działaniu antystatycznym od marki Gatta!

Ponad 58% kobiet irytuje elektryzowanie się rajstop, a w efekcie “klejenia się odzieży do nóg”. Jak wynika z badania koncernu…
CZYTAJ

Świat jest u progu katastrofalnego poziomu niedożywienia u dzieci

Gwałtowny wzrost cen żywności spowodowany wojną na Ukrainie oraz cięcia budżetowe dokonane w czasie pandemii zwiększają zapotrzebowanie na żywność terapeutyczną…
CZYTAJ





ZDROWIE

VIEW ALL

Podsumowanie pandemii: jak dwa lata COVID-19 wpłynęły na zdrowie Polaków

Ostatnie dwa lata były dla wszystkich dużym wyzwaniem. Konieczność nagłej zmiany stylu…
CZYTAJ

Higiena oczu w zależności od wieku. Czy oczy się starzeją?

Upływający czas i starzenie się to proces naturalny – zmienia się skóra,…
CZYTAJ

Wiosna – czas porządków w organizmie

Po zimowym zastoju powoli zaczynamy się ruszać, zdrowiej odżywiać i aktywniej korzystać…
CZYTAJ

Polka u ginekologa

Polki nie są zbyt sumienne, jeśli chodzi o profilaktykę dotyczącą kobiecego zdrowia.…
CZYTAJ

Postcovidowe wypadanie włosów – jak je powstrzymać?

Jeśli widzisz, że podczas codziennego czesania włosów coraz więcej zostaje ich na…
CZYTAJ