Czy wynik prywatnego testu na ojcostwo może być wykorzystany w sądzie?



Czy wynik prywatnego testu na ojcostwo może być wykorzystany w sądzie? Tak, wynik prywatnego testu na ojcostwo może być wykorzystany w sądzie – pomimo braku formalnej procedury przy pobieraniu próbek. Sąd niejednokrotnie uznaje rezultat takiego badania za wystarczający do wystawienia opinii w toczącym się postępowaniu. Jak to możliwe?

Aby odpowiedzieć na powyższe pytanie, warto najpierw uświadomić sobie, jak wygląda procedura przygotowania materiałów do testu o charakterze prywatnym.

Próbki do prywatnego testu na ojcostwo można pobrać samodzielnie w domu?

Wcześniej zamawia się specjalny zestaw zawierający wszystkie elementy niezbędne do pobrania. Samo pobranie materiału DNA jest zadaniem bardzo prostym, jeśli tylko postępuje się zgodnie z dołączoną do zestawu instrukcją.

Ze względu na to, że badani pobierają próbki samodzielnie, sąd nie ma pewności, że należą one do właściwych osób. Podczas prywatnego testu na ojcostwo nie ustala się również macierzyństwa (które pozwala wykluczyć ryzyko podmiany dziecka w szpitalu), a badanymi osobami są najczęściej domniemany ojciec z dzieckiem. Pojawia się zatem pytanie, czy wynik prywatnego testu na ojcostwo będzie miał dla sądu jakąkolwiek wartość dowodową? Zdaniem adwokata Ewy Rostkowskiej – tak.

Jaką wartość dla sądu ma wynik prywatnego testu na ojcostwo?

Opinia prywatna to dokument prywatny podlegający ocenie sądu, to „umocnione” stanowisko strony procesowej. Zatem dążąc do udowodnienia swoich racji, przedstawienie przed sądem takiej opinii jest jak najbardziej stosowne. Dalej idąc, właściwym byłoby podkreślić, że wnioski zawarte w tego rodzaju opinii mogą stać się podstawą poczynienia ustaleń faktycznych przez sąd w sytuacji, gdy okoliczności te zostaną przyznane przez stronę przeciwną albo, gdy sąd uzna je za przyznane wobec braku zaprzeczenia przez tę stronę.

I tak w przypadkach opisanych powyżej sąd może uznać ten dowód (dowód z dokumentu – opinii prywatnej) jako istotny, rozstrzygający w sprawie. Natomiast w sytuacji, kiedy treść opinii prywatnej jest kwestionowana przez drugą stronę procesu, a ustalenia okoliczności danej sprawy wymagają wiadomości specjalnych, to koniecznym będzie przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego sądowego. – adwokat Ewa Rostkowska

Prywatne i sądowe testy na ojcostwo – ich pewność jest taka sama

Pobranie próbki materiału biologicznego do sądowego testu na ojcostwo odbywa się zgodnie z formalną procedurą, ponieważ sąd musi mieć pewność, że analizowane podczas badania DNA pochodziło od właściwych osób. Właśnie dlatego pobranie materiału ma miejsce w placówce medycznej przy świadkach, a badani potwierdzają wcześniej swoją tożsamość, okazując aktualne dokumenty tożsamości.

Do sądowych testów na ojcostwo nie dopuszcza się też próbek śladowych (np. włosów z cebulkami, szczoteczki do zębów, maszynki do golenia, patyczka z woskowiną uszną). Materiał genetyczny izolowany jest z krwi lub wymazu z wewnętrznej strony policzka.

Aby wykluczyć możliwość podmiany dziecka w szpitalu, oprócz biologicznego ojcostwa ustala się również macierzyństwo. Dlatego na badanie stawiają się nie dwie, a trzy osoby – potencjalny ojciec, dziecko i obowiązkowo matka dziecka (chyba że matka dziecka nie żyje lub nie wiadomo, gdzie przebywa). Kluczowym załącznikiem do wyniku sądowego badania na ojcostwo jest ekspertyza eksperta ds. ustalania ojcostwa i pokrewieństwa, pełniącego funkcję biegłego sądowego. To ona, wraz z uzyskanym wynikiem analizy, jest dla sądu najważniejszym dowodem.

Z punktu widzenia samej analizy laboratoryjnej nie ma jednak znaczenia, czy jest to sądowy czy prywatny test na ojcostwo.

W obu przypadkach porównuje się profile genetyczne wszystkich badanych osób – ustalone wcześniej przy użyciu elektroforezy kapilarnej. W sądowych jak i prywatnych testach na ojcostwo sięga się po identyczne metody analizy czy odczynniki. Laboranci uzyskują również identyczne prawdopodobieństwo ojcostwa 0% dla jego wykluczenia oraz ponad 99,9999% dla jego potwierdzenia. Zarówno wynik prywatnego, jak i sądowego testu na ojcostwo spełnia więc zalecenia Polskiego Towarzystwa Medycyny Sądowej i Kryminologii, według których tylko takie lub wyższe prawdopodobieństwo pozwala potwierdzić ojcostwo. – Barbara Prokurat, ekspert ds. ustalenia ojcostwa i pokrewieństwa testDNA Laboratorium Sp. z o.o.

Wykonując prywatny test na ojcostwo, warto skorzystać z 24 markerów DNA

Wyjaśnia to dr Paulina Wolańska-Nowak, ekspert ds. identyfikacji osobniczej i kryminalistyki testDNA Laboratorium Sp. z o.o.:

Analiza dużej liczby markerów DNA ma zastosowanie w sytuacji, gdy w dochodzeniu spornego ojcostwa biorą udział tylko domniemany ojciec i dziecko (badanie bez udziału matki). W przypadku badań wykorzystywanych do celów prywatnych ma to miejsce stosunkowo często. Dzięki analizie np. 24 markerów można uzyskać w takiej sytuacji 100% wykluczenie ojcostwa.

Natomiast w przypadku ustalenia, że w każdym badanym markerze zarówno domniemany ojciec, jak i dziecko posiadają przynajmniej jeden wspólny allel, wnioski z opinii nigdy nie są tak kategoryczne. Konieczne jest wyznaczenie prawdopodobieństwa uzyskania tejże zgodności. Według zaleceń Polskiego Towarzystwa Medycyny Sądowej i Kryminologii przyjmuje się, że jeżeli to prawdopodobieństwo wynosi ponad 99,9999%, to można taki wynik określić jako „prawdopodobieństwo graniczące z pewnością”.

Analiza mniejszej liczby markerów DNA przy badaniu tylko mężczyzny i dziecka może nie wystarczyć, by uzyskać potwierdzenie ojcostwa z zalecanym prawdopodobieństwem i aby wydać jednoznaczny rezultat. W sytuacji kiedy prawdopodobieństwo ojcostwa jest niższe niż 99,9999%, zaleca się rozszerzenie badania o większą liczbę markerów lub włączenie do testu materiału od matki.




Wybrać sądowy czy prywatny test na ojcostwo?

Podejmując decyzję, należy kierować się przede wszystkim celem analizy. Jeśli robimy test na ojcostwo tylko po to, aby dowiedzieć się, czy łączy nas z dzieckiem biologiczne pokrewieństwo, wybierzmy prywatny test na ojcostwo. Gdyby okazało się, że wynik będzie nam jednak potrzebny do sądu, to i tak możemy przedstawić na rozprawie ten z badania prywatnego. Niejednokrotnie staje się on wystarczający i sąd rozstrzyga wyłącznie na jego podstawie.

Jeśli natomiast zdecydujemy się na sądowy test na ojcostwo, pamiętajmy, że możemy go zlecić również prywatnie, nie czekając na skierowanie z sądu. Wystarczy znaleźć prywatne laboratorium genetyczne wykonujące sądowe testy na ojcostwo. W ten sposób skraca się czas całej procedury, a pacjent może samodzielnie wybrać placówkę, w której badanie ojcostwa zostanie zrealizowane. W przeciwnym razie laboratorium wybierze sąd.

Co o ustalaniu ojcostwa sądzą psychologowie?

Zdaniem psychologów pewność co do ojcostwa porządkuje nie tylko sytuację prawną rodziny, ale stwarza też szansę na zbudowanie silnej więzi emocjonalnej pomiędzy jej członkami. Ta pewność wpływa również na rozwój psychospołeczny dziecka, który tylko w atmosferze ciepła, miłości i w poczuciu przynależności do rodziny może przebiegać prawidłowo.

Brak pewności, kto jest jego biologicznym ojcem, może powodować u dziecka zaburzenia w prawidłowym procesie identyfikacji i uniemożliwiać prawidłowe kształtowanie się struktury osobowości. Często skutkuje to wysokim poziomem lęku, a ten – utratą poczucia bezpieczeństwa. W późniejszym, dorosłym, życiu, mogą pojawić się trudności z określeniem siebie i udzieleniem sobie odpowiedzi na pytanie „kim jestem”. Tata sytuacja stanowi podłoże do powstawania zaburzeń osobowości, w tym psychoz.

Mówiąc o korzyściach wynikających z ustalenia ojcostwa, nie można nie wspomnieć o mężczyźnie. Łatwiej mu utożsamiać się z dzieckiem, jeśli ma pewność co do łączącej go z nim więzi biologicznej. Dla takiego mężczyzny test na ojcostwo staje się dodatkową motywacją do troskliwszej opieki nad dzieckiem oraz większego uczestnictwa w procesie jego wychowania.

Ciesz się pięknymi włosami każdego dnia!

Ciesz się pięknymi włosami każdego dnia i postaw na profesjonalną pielęgnację STAPIZ! Z Sleek Line REPAIR & SHINE Twoje włosy…
CZYTAJ

Rehabilitacja po COVID-19, jak wrócić do pełni sił po chorobie?

COVID-19 potrafi doprowadzić do prawdziwego spustoszenia organizmu, które sprawia, że powrót do formy może być długim i żmudnym procesem. –…
CZYTAJ

Smażenie jest niezdrowe, ale smaczne? Zdrowy kompromis w kuchni

Uwielbiamy smażone potrawy. Już sam zapach skwierczącego na patelni schabowego pobudza nasze kubki smakowe. Mijany po drodze fast food kusi…
CZYTAJ

Sztuczna inteligencja w służbie radiologii

Dzięki ultranowoczesnemu narzędziu, działającemu w oparciu o mechanizm samouczącej się sieci neuronowej, radiolodzy nie muszą już godzinami stukać w klawiaturę…
CZYTAJ

Zastanawiasz się, jak zadbać o zdrowie psychiczne dziecka? UNICEF radzi

Dzieciństwo jest kluczowym okresem rozwoju dla budowania fundamentów dobrej kondycji zdrowia psychicznego. Niestety wielu dorosłych nie wie, jak w tym…
CZYTAJ

Cała prawda o zawodzie fryzjera – co warunkuje powodzenie stylisty? Podpowiada Łukasz Szymczak

Fryzjerstwo to wyzwanie. Dla klientów to czas na relaks i self-time. Rzadko jednak zagląda się za kulisy salonów fryzjerskich, żeby…
CZYTAJ

Noszenie maseczki może pogorszyć stan uzębienia. Dlaczego tak się dzieje i jak temu zapobiec?

Maseczki chirurgiczne na stałe wpisały się w krajobraz naszego kraju. Od kilkunastu miesięcy praktycznie się z nimi nie rozstajemy, pragnąc…
CZYTAJ

Zainspiruj się nową kolekcją Code Cobalt i dodaj swoim stylizacjom charakteru!

Nadchodzący sezon to pełne faktur i wzorów outfity. To połączenie neutralnych kolorów i mocnego akcentu w postaci kobaltu z klasycznymi…
CZYTAJ

Minimalizm w kolorze

Mniej znaczy więcej. Tak można określić zimowe propozycje marki NOBO, gdzie królują torby, które swoją barwą i formą potrafią wyjść…
CZYTAJ

Historia Twojej miłości. Kolekcja YES Love Story

Miłość nie zna ograniczeń, nie ma wieku, rasy, ani płci. Nikogo nie wyklucza. Dlatego twarzą kampanii walentynkowej marki YES została…
CZYTAJ

Wraca uwielbiana przez klientów Rossmanna akcja wspierająca kobiety „Pomagamy jak umiemy”

Ruszyła szósta edycja akcji „Pomagamy jak umiemy". Podobnie jak w ubiegłym roku, klienci Rossmanna skanując aplikację przy każdych zakupach, będą…
CZYTAJ

“Fiesta” we Wrocławiu – nigeryjska modelka śpiewa w Polsce

Zjawiskowa, 21-letnia Nigeryjka, robi karierę w modelingu. Występuje na okładkach pism modowych i w reklamach ekskluzywnych marek. Tife Fabiyi nie…
CZYTAJ





ZDROWIE

VIEW ALL

Rehabilitacja po COVID-19, jak wrócić do pełni sił po chorobie?

COVID-19 potrafi doprowadzić do prawdziwego spustoszenia organizmu, które sprawia, że powrót do…
CZYTAJ

Sztuczna inteligencja w służbie radiologii

Dzięki ultranowoczesnemu narzędziu, działającemu w oparciu o mechanizm samouczącej się sieci neuronowej,…
CZYTAJ

Wypalenie zawodowe jednak jako wskazanie medyczne do L4, ale przepisy nie są precyzyjne. Co na to psychiatrzy?

W ostatnich tygodniach zeszłego roku pojawiły się doniesienia, że od 2022 wypalenie…
CZYTAJ

Centrum Medyczne Damiana inwestuje 8 mln zł w specjalistyczny sprzęt diagnostyczny

Centrum Medyczne Damiana zakupiło nowoczesny sprzęt do diagnostyki obrazowej: aparat do rezonansu…
CZYTAJ

Czy herbata podkręca metabolizm?

Herbata nie tylko gasi pragnienie. W zależności od rodzaju i sposobu przygotowania…
CZYTAJ